Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Rozdział1.Antropologiajakonauka
19
4.osobyzinnymwykształceniem.Niesązatemniezbędnekwalifikacjeformalne,
bystaćsięantropologiem,wystarczyswojądziałalnościąwzbogacaćtęnaukę
oistotnewartościpoznawcze.PrzedstawicieletychnaukstojącychHprzy”antropo-
logiifizycznejczęstoniemająświadomościtego,żebadawczostalisięantropolo-
gami.SamizresztąHklasyczniantropolodzy”niezostawiająwspółcześniefurtkidla
takich,którzyniemająformalnychkwalifikacji.Wtensposóbwłaśniewnaukach
okulturzefizycznejbadaczeposiłkująsięantropologią,nieuwypuklającantropo-
logicznychpodstawswejdziałalności.
7.Antropologiaergonomiczna.Ergonomiastanowitęczęśćekologiiczłowieka,
którabadarelacjeczłowiek-materialneśrodowiskopracy.Głównenarządywyko-
rzystywanepodczaspracytomózgiręka.Narzędzia,urządzeniatechniczne,ma-
szynystanowiąniejakoprzedłużenienaszejręki,takjakkomputeryprzedłużenie
mózgu-układunerwowego.Ergonomiapodobniezresztąjakkulturafizyczna,
łączysięzantropologiąpoprzezantropometrięsłużącądostandaryzacji,dodo-
stosowaniadoczłowiekatechnikiiprzedmiotówmasowegoużytku.Stwarzaona
równieżmożliwośćteoretycznychuogólnieńproblemówbiologiiczłowiekaitech-
niki.Dlatechnikówwprocesieichkształceniajesttowiedza,którawykorzystuje
ibiologięitechnikę-dwietakróżnedziedzinywiedzy.Ergonomiaprzyczyniłasię
dorozwojuantropometriidynamicznejigoniometrii.WPolscedużymosiągnię-
ciembyłozdjęcieantropometrycznedlacelówwojskowych160tys.mężczyzn
wwieku25-45lat,wykonanewlatach1949-1950,azwłaszczazdjęcieantropo-
metryczneludnościcałegokraju(obojgapłci)iwszystkichklaswiekuwykonane
wlatach1955-1959.Copewienczasróżneśrodowiskaprowadziłypodobneba-
daniakontrolne,tworzącnormy-standardy,atlasydlapotrzebergonomii.Jestto
liczącysięwkładpolskiejantropologiifizycznejdoergonomii,równieżdobiome-
chanikiergonomicznej(antropometriadynamiczna,goniometria).Powyższespo-
strzeżeniaobrazująwpewiensposóbstanrozwojuantropologiifizycznejstoso-
wanejwróżnychnaukachwPolsce.
10202Antropologiakulturowaiantropologiakultury
Antropologiakulturowa
Antropologiapowstałajakonaukanaturalistyczna,którajednakszybkowkroczyłana
obszarbadańkulturymaterialnejiduchowej,czysocjologii.Impulsemdlarozwoju
humanistycznychispołecznychnurtówantropologiibyłyspołecznenurtyfilozofii,
np.A.FergusonazXVIIIw.,którygłosił,żeczłowiekjestistotąspołeczną,ajegospo-
łeczneżyciedeterminujenatura,zaśpostępspołecznyprzebiegajednokierunkowo.
HerbertSpencer(1820-1903)pierwszyużyłterminusocjologia,zaśAugustComteza-
stosowałgowodniesieniudonaukiostrukturzespołeczeństwaiprawachjegoroz-
woju.Stworzyłonwizjęspołeczeństwaprzyszłościzhumanistycznąialtruistyczną
władząuczonych.RównieżThomasMalthuszasłużyłsiętuokreśleniemroliczynników
demograficznych(płodnośćiprzeludnienie)światawkształtowaniusięstosunków