Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.Różneperspektywyrozumieniatekstówdawnych
ją,żehistorycyliteraturydawnej,uznającspecyfikętekstówstaropolskich,
jednocześnieakceptująstosowanienowychmetodologii.Wypadaraczej
zapytać:wodniesieniudojakichstaropolskichtekstówiprzyzałożeniu
jakichcelówbadawczychtakzwanealternatywnemetodymogąbyćnajbar-
dziejowocne?(Boniewszystkieonewydająsięjednakowoprzydatnedo
odkrywaniawartościisensówliteraturydawnej).Jakie–przydzisiejszym
stanieliteraturoznawstwa–czynnikideterminująmetodę?Jakieprzedmio-
tydadząsiętymimetodamibadać?Jakieniebezpieczeństwa–czyraczej
przekłamania–mogąwynikaćzprzyjęciaprzezliteraturoznawcędowolnej
interpretacjizałożeńmetodologicznych,wodniesieniudoróżnychtypów
rozpatrywanychtekstów?
JakpiszePawełDybelwswejksiążceometodziehermeneutycznej
Hansa-GeorgaGadamera–młodzibadaczepoststrukturaliściipostmoder-
niścisądzą,żeichbadawczekoncepcjesąlepszeodpsychoanalizy,struktu-
ralizmu,psychologizmuetc.Oczywiście–innespojrzenienaflświadectwo
kulturowejprzeszłości”14dajeszansędostrzeżeniatychaspektówdawnych
epok,którebyłydotychczaspomijanewbadaniach,niemniejjednaknie
możnatraktowaćnowychmetodologiijakouniwersalnychparadygmatów
postępowaniawhumanistyce,albowiemflczęstozastępujesięjednąorto-
doksję–inną”150
Przykładembezwzględnejkrytykiflmłodych”
,skierowanejprzeciwfltra-
dycyjnym”metodom,jestgłosPawłaBohuszewiczapiszącegonaprzykład,
żeflfilologiczno-autonomicznykonserwatyzm”doprowadziłnawetwybit-
nychliteraturoznawcówdozbytjednoznacznychkonstatacji,azatem–we-
długtoruńskiegonaukowca–doprzekłamań:
PowszechnieznanajestkoncepcjaCzesławaHernasa–piszeBohusze-
wicz–którywczesnybarokpodzieliłnapoezjęmetafizycznąipoezję
flświatowychrozkoszy”
,poezjęziemiańskąipoezjęmieszczańsko-
-plebejską,natomiastbarokdojrzałynapoezjękunsztownąipoezję
naturalną160
Otóż,pomijającfakt,żewielepodręcznikowychtezHernasarzeczy-
wiściewymagapolatachweryfikacji,ponieważsłuszniejużuznawanesą
przezśrodowiskapolonistycznezaarchaiczneijednostronne,tojednak
trzebamiećnauwadze,żecytowanaprzezBohuszewiczapracajestaka-
demickimpodręcznikiem,aniemonografiąinterpretacyjną,zatemautor
Barokunieskupiasięprzedewszystkimnaindywidualnychrozwiązaniach
artystycznychposzczególnychtwórców(chociażitestarasięwpewnych
14
P.Dybel:Granicerozumieniaiinterpretacjiś,s.180inast.
15
Ibidem.
16
P.Bohuszewicz:Pocoliteraturzedawnejwspółczesnateoria?ś,s.20.
15