Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Plotyn,Pitagoras,Sokrates),mimożepoganie,zostali
najprawdopodobniejzbawieni,ponieważBógzbawiawszystkich
dobrychludzi,którzyoddająMuhołd,nawetjeślinieznają
aniObjawienia,aniBogaosobowego(poglądzwanydziśwteologii
mianemanonimowegochrześcijaństwa)[110].Jegodoktryna
tomieszaninaideirenesansowych,erazmiańskich,św.Pawła,
św.AugustynaiLutra[111].
RenesansPółnocyniejestnurtempodejrzanymzchrześcijańskiego
punktuwidzenia(jakwłoski),alenieortodoksyjnymzpunktuwidzenia
katolickiego,gdyżmodernistycznym.Jegomodernizmprzejawiasię
przezodrzuceniescholastycznejTradycjiidążnośćdouproszczenia
dogmatówirytów[112],jakiwpostulacietolerancji
religijnej[113].PodzielająctezęLutra,żeludzieRenesansuwytyczali
drogireformatorom,niemieckihistorykHeinrichLutzpisze:
„PojawieniesięeuropejskiejReformacjibyłomożliwedzięki
przekroczeniuscholastycznejtradycjiszkolnejprzezlicznenurty
renesansowo–humanistyczne.Wychodzączwłoskichantycypacji
zXIVwieku,humanizmstałsięobowiązującymmodelem
wykształceniawcałymłacińskimchrześcijaństwie.Tonowe
wykształcenieskierowanebyłonabadaniafilologiczne
iantykwaryczne(…),gdziewzrastałakrytykaśredniowiecznego
upadkuinastąpiłozwróceniesiękustarożytnejprzeszłości(także
doideałówpierwotnegochrześcijaństwa).Nastąpiłoprzejściezideału
kulturyobrzędowejdoideiwewnętrznejprzemiany,odkrytyki
Tradycjidokrytykiinstytucji(…).Wcaleniewpogańskich,
antyteologicznychtendencjachleżałopostśredniowieczne
iantereformacyjnenowatorstwo,alewdecydującymzwrocie
dochrześcijańskichkorzeni”[114].
RenesansiReformacjawspółistniejąwtejsamejepoceisą
niechętnetradycjonalistycznemukatolicyzmowi.Łączyjetylko
negacja:władzypolitycznejpapiestwa;absolutnegocharakteru
autorytetueklezjalnego,katolickiejTradycjiiinterpretacjiPisma
Świętegoorazdogmatów.Przedewszystkimłączyjewspólnawojna
wydanascholastyce.BezkrytycznegoaparatuRenesansumyśl
reformowanazapewnenigdybyniezaistniała.Lutraniebyłoby
bezhumanistów,ponieważtoonizadalipierwszeciosy
średniowiecznejscholastyce[115].Otosłynnehasłorenesansowej
teologii:powrótdoźródeł(Adfontes!),któreLuterujmiejakosamo