Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wprowadzenie-MikołajOlszewski
17
BożabyławduszyChrystusa,ponieważcałamądrośćBogabyłazjednoczonazdusząChry-
stusaiwniejucieleśniona,ajednakduszaChrystusaniebyłarównaBogu18.
WtymfragmencieHugopowtarzaswojązasadniczątezę,którarozwiązuje
zarazemaporięprzedstawionąnawstępie:mądrośćduszyChrystusaniejesttoż-
samazmądrościąBożą,ajednocześnieniejestodniejmniejsza,ponieważprzyj-
muje,dziękiuniihipostatycznej,jącałą.RozwiązanieHugonapodkreślawten
sposóbontycznąróżnicęinierównośćmądrościduszyChrystusaprzyzachowaniu
ichidentycznościwpłaszczyźniepoznawczej;zakreswiedzyChrystusa-człowieka
iSłowasątakiesame.
Takwłaśnieprzedstawiasięwznacznymuproszczeniutradycjaintelektualna,
zktórejwyrastająidoktórejodnosząsiękwestieOwiedzyChrystusaBonawentu-
ry.WjejcentrumznajdujesiętezagłoszącatożsamośćideizeSłowem,następnie
najejpodstawie,czyteżzjejuwzględnieniem,próbujesięzjednejstronyrozwią-
zaćfilozoficzneproblemyarchitektonikiświataideiorazichudziałuwprocesach
poznawczych;azdrugiejbadaszczególnyprzypadekbezpośredniegozwiązkutychże
ideizestworzeniemcałkowiciedoskonałym,jakimjestduszaChrystusa.
***
SwojąwersjęfilozoficznejiteologicznejteoriiideiBonawenturarozpoczynaod
stwierdzeniawkwestii1,żewiedzaChrystusajakoSłowa,czyliwistociewiedza
Boga,jestnieskończona.Tezatajestzgodnaztradycjąteologiichrześcijańskiej,jako
jejrzecznikówBonawenturapodajeAugustynaiPseudo-Dionizego.Potemspecy-
fikujebliżejwiedzęBożą,stwierdzamianowicie,żeBógmatrzyrodzajewiedzy,
któresamewsobiesięnieróżnią,aleróżniąsięzakresami.Pierwszyrodzajwiedzy
dotyczyrzeczystworzonych,któreBógaprobuje.Drugi,określanyjakowidzenie,
obejmujewszystkiestworzenia,wtymzło,któregoBógnieaprobuje(obydwate
rodzajewiedzysąskończone,ponieważstworzeńjestskończeniewiele).Trzeci
rodzajwiedzy,rozumienie,mazaprzedmiotwszystkiebytymożliwe.Tentyp
wiedzyjestnieskończony,ponieważrzeczymożliwychjestnieskończeniewiele.
Cechącharakterystycznątegorodzajuwiedzyjestjejpełnawewnętrznośćwobec
podmiotu.Wiedzata,inaczejniżdwapoprzednierodzaje,niedotyczytego,coBóg
poznajeicojednocześnieczyniczyzarządza.Bóg,poznającrzeczymożliwe,poznaje
właściwiesamegosiebie,ponieważrzeczymożliwenieistniejąpozaBogiem,sąto
-ściślerzeczbiorąc-Jegomyśli,sąoneteżpoznawanewakciewewnętrznego
poznaniawiecznychzasad,czyliidei.Takieuzupełnienietezyonieskończoności
wiedzyBożejpozwalaBonawenturzeuniknąćszeregutrudnościpodnoszonych
przeciwnieskończonościwiedzyBożej,wskazującychnaskończonośćprzedmiotu
18Tamże,853A-B.