Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
18
Rozdział1
-
pakietwspólnychprawiobowiązkówwywodzącychsięzprawa
międzynarodowegoiwewnętrznegoorazprzyjętychzawspólne
obyczajów,
-określonerelacjemiędzyinteresemnarodowymainteresemoby-
wateli(harmoniainteresów),
-ochronaiobronawskazanychwartościjakowartośćnadrzędna21.
Pomimohistorycznychuwarunkowańpojęcienaroduujmowane
jestszerzej.PozaznaczeniemtradycyjnymwyrażenieUnaród”określa
takżewielokulturowe(wieloetniczne)społeczeństwoobywatelskie
zamieszkująceokreśloneterytorium(zawszeutożsamianezteryto-
riumpaństwa),połączonewartościamimaterialnymiimoralnymi,
którychrealizacjęmożesobiezapewnićtylkowramachpaństwa,
któregosąmieszkańcami.
PosługującsięterminemUpaństwo”mamygłównienauwadzepod-
miotowośćmiędzynarodowąowejterytorialnejkonstrukcjispołecznej,
mówiączaśonarodziewszerszymujęciuwyróżniamywewnętrzne
cechyiwartościogółuspołeczeństwa,któreUgodzisię”zamieszkiwać
nadanymterytoriumiszanowaćwartości,którymsłużypaństwo.
UObywatelskie”podejściedonaroduzamieszkującegodanepań-
stwoniejestnowąkoncepcją.NazywającjeUspołeczeństwem”Michał
Bobrzyńskiwyjaśnia,żeU(...)podstawąpaństwaniejeststowarzyszenie
sięludzimającychjedenwspólny,ściślejszyinteres22,tylkozwiązek
wszystkichludzimieszkającychnapewnejwiększejprzestrzeni,
bezwzględunaichszczegółoweinteresa.Państwotojednoczywięc
współzawodniczącezesobąkołaspołeczneizniewalajedopołączenia
wszystkichswoichsił,celemobronynajwyższychwspólnychintere-
sów”
23
.IstotętakpojętegointeresunarodowegowykładatakżeCzesław
Znamierowski,określajączjawiskołącząceróżnestany(zbiorowości)
wpaństwieUsiłąsczepną”wspólnegoelementarnegointeresu.Wopinii
tegożautoraUBywatakwczasiepowodzi,trzęsieniaziemi,epidemii
czygłodulubwojny-któregrożąistnieniucałegonarodu.Przycicha
21
Naródwtymujęciu,związanytymiwartościami,traktujepaństwo,którezamieszkuje,
jakoswojąojczyznę(łac.Upatria”odUpater”),zwanąteżwprzeszłościrzeczpospolitą
(respublika).
22Tumowaonarodziewsensieetnicznym.
23M.Bobrzyński,dz.cyt.,s.73.