Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Najważniejsisąjednakautorzytejksiążki.Rozdziały,którychpierwszewersje
ukazałysięw
TheCambridgeancienthistory
oraz
ThenewCambridgemedieval
history
uzupełnionoirozszerzononowymi.Oczywistejest,żeniezależnie
odpomocyiraduzyskanychpodczasopracowywaniaksiążki,jestem
odpowiedzialnyzawszelkiebłędy,któremogłysięwniejznaleźć.
Jakkorzystaćzniniejszejksiążki
Naszepodejściedotransliteracjimożezaniepokoićniektórychkolegówinarazićnas
nazarzutniekonsekwencji—alegdzietylkomożliwepróbowaliśmyuczynićnazwy
własneiterminytechnicznezrozumiałymidlaczytelnikaanglojęzycznego
[wtłumaczeniupolskimdążyliśmyoczywiściedowprowadzeniazasadtransliteracji
itranskrypcjipolskiej,atakżedowprowadzenianazwzadomowionych
wpolszczyźnie–wydawcawydaniapolskiego].Słowagreckietransliterowano,
aprzypomocykresekodróżnionoetęodepsilonuorazomegęodomikronu
wprzypadkupojedynczychsłówiterminówtechnicznych.Wprzypadkunazw
własnychzrezygnowanoztego.Greckieformynazwwłasnychstosowano
zasadniczowczęściIIiIII,np.KomnenoszamiastłacińskiegoComnenusa,
wprzeciwieństwiedoczęściI,gdziewkontekściepóźnostarożytnymlatynizacja
wydawałasięwłaściwsza.Zasadniczobetętransliterujemyprzezb,aniev.jednak
wprzypadkachnazwzadomowionychwangielszczyźnieniezmienialiśmyich
pisowni,dlategoużywanyformy‘Monemvasia’zamiast‘Monembasia’.
Wprzypadkach,gdyużycieformygreckiejmogłobywprowadzićwbłąd,formy
łacińskiezachowanoteżwcz.IIiIII:np.NiceazamiastNikaia.Ztegoteżpowodu
preferowanoznaneformy:AtenyzamiastAthenai.WczęściIIIopisującejokres,gdy
posiadłościimperiumpozajmowalicudzoziemcy,używanoraczejformdzisiejszych:
np.AnkarazamiastAnkyra.
Arabskieznakidiakrytyczneopuszczonownazwachwłasnych,zachowując
jedynieayn(’)ihamzę(‘),zakładając,żeniepomogączytelnikomnieznającym
arabskiego,amogąutrudnićrozpoznanienazw.Znakidiakrytycznezachowano
wprzypadkupojedynczychsłówiterminówtechnicznych.Próbowaliśmyjednolitej
izrozumiałejtransliteracjiinnychpism,np.ormiańskiegoicyrylicy,wostatnim
przypadkuużywajączmodyfikowanegosystemuBibliotekiKongresu.
Szczegółowewskazówkicodokorzystaniazbibliografiiznajdująsięnas.499–
501.Chronologiapodziałubibliografiiopracowańjestraczejarbitralna,takjak
rozłącznaperiodyzacjahistorii.Bibliografięopracowańpowinnosiętraktować
jakocałość,nieznalazłszyjakiegośdzieławjednejczęści,powinnosię
sprawdzićtakżeresztę.
Glosariuszitabeleniemająbyćpełnymiprzewodnikami.Glosariuszzawiera
wybraneterminytechniczne,obcesłowa,etnonimyinazwyinstytucjipojawiające
sięwCHBE.Tam,gdziebyłotomożliwe,wyjaśniamyjewkontekście
poszczególnychrozdziałówitylkonajbardziejkłopotliwenazwywłasnemająswoje
hasławglosariuszu(patrzteżmapy3i25).Podobnieograniczyliśmyspisywładców
igenealogie,bomożnajeznaleźćwpracachspecjalistycznych.Lista
alternatywnychnazwwłasnychmapomócwznalezieniuniektórychmiast
iregionówznanychpodróżnyminazwaminadanymiprzezmieszkańców,oraz
przedstawićichnowoczesnenazwy,oilejeznamy.
Mapymająjednocześniebyćzrozumiałedlaczytelnikaanglojęzycznegoimieć
formęzgodnązodpowiedniączęściąchronologicznejprzedmowydoCHBE.Nie
zawszedałosiętopogodzić.Mapytrzebaoglądaćrazem,jeżelinieznajdziesię
jakiegośmiejscawjednymrozdziale,należysprawdzićwinnychalbowyszukać
jezapomocąlistyalternatywnychnazwmiejscowychorazindeksu.