Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
30
Wstronęafirmacjilokalności…
byśmytonazwać,nafldotykmiejsca”
.Antropologiazmagałasię
zmiejscemnawielupoziomach–zodległymterenem,zumiej-
scowieniembadacza,zmiejscemneutralnejnaukowościetc.
NawetjeśliideeewolucjonistyczneEdwardaBurnetaTaylora,
GeorgelaFrazera,JohannaJacobaBachofena,AdolfaBastianaczy
JohnaFergusonaMcLennanakoncentrowałysięnaosiczasu,
etapachrozwojowych,uniwersalnejopowieścioświecie,szukając
następstwipowinowactw,mocowałysięzumieszczeniemna
jednejuniwersalnejliniiczasutego,cobyłolokalnymfaktem83.
Unieważniającmiejsca,ideetewychodziłyzlokalnegorytuału,
umiejscowionychwierzeń,modelurodziny,dotykałynamoment
umiejscowieniaczłowieka,poto,abynastępniejeprzekroczyć
wimięuniversum,bywznieśćgmachspekulacyjnejopowieści
ouniwersalnymrozwojukultury.
Miejsce,wcześniejzakryteopowieściąoczłowiekupierwotnym,
żywiołemdefiniowaniakultury,rozwojemmagiiireligii,dys-
kursemojednoczącejhistoriiludzkości,doczekałosięjednaktak
ważnegodlabadańantropologicznychfldotykumiejsca”wcza-
siewyprawydocieśninyTorresaw1898roku,kiedytoAlfred
CortHaddon,SidneyRay,WilliamHalseRiversRivers,Charles
SamuelMyers,WilliamMcDougalliCharlesSeligmanpodczas
ekspedycjibadawczej84zetknęlisięzpracąwmiejscuztubylcami.
83Zob.E.B.Tylor:Cywilizacjapierwotna.Badaniarozwojumitologji,flozofi,
wiary,mowy,sztukiizwyczajów.T.1–2.Przeł.Z.A.Kowerska.Wstępidodat-
kiJ.Karłowicz.Warszawa1896–1898;G.Frazer:Złotagałąź.Studiazmagii
ireligii.Przeł.H.Krzeczkowski.Przedm.J.Lutyński.Warszawa1996;J.J.Ba-
chofen:Matriarchat.Studiumnatematginajkokracjiświatastarożytnegopodług
naturyreliginejiprawnej.Przeł.R.Reszke.Warszawa2007;A.Bastian:Die
LehrevomDenkenzurErgänzungdernaturwissenschaflichenPsychologieinAn-
wendungaufdieGeisteswissenschafen.Berlin1903;J.F.McLennan:Primitive
Marriage.AnInquiryintotheOriginoftheFormofCaptureinMarriageCeremo-
nies.Edinburgh1865.
84Zob.natematekspedycji:F.Barth:WielkaBrytaniaikrajeCommon-
wealthu.W:F.Barth,A.Gingrich,R.Parkin,S.Silverman:Antropologia.
Jednadyscyplina,czterytradycje:brytyjska,niemiecka,francuskaiamerykańska.
Przeł.J.Tegnerowicz.Przedm.C.Hann.Kraków2007,s.23.