Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
16
I
Czwartastolica
Gubernia,GG),wramachktóregostałasięstolicąokupacyjnejrejen-
cjikaliskiej.ByłanawettypowanaprzezNiemcównastołecznemia-
stoGG.OstateczniefunkcjętęprzejąłKraków,amiastonadŁódką
9listopadabezceremonialniewcielonodoRzeszy.Itenwłaśniefakt
zostałprzezhitlerowcównuświetniony”aktamiiściebarbarzyńskiego
wandalizmu-wnocyz10na11listopadazniszczylionipomnikTade-
uszaKościuszkinaplacuWolnościirozpoczęlimetodyczniezaplano-
wanąakcjępaleniałódzkichsynagog.
Wjejtrakciedo15listopadazrówna-
nozziemiąwszystkiewiększełódzkie
domymodlitwyŻydówzwyjątkiem
synagogiWilkerShul,którąspalono
dopierowpołowie1940r.Miastunada-
norównocześnienazwęLitzmannstadt
-nacześćniemieckiegogenerałaKarla
Litzmanna,walczącegozpowodzeniem
wczasieIwojnyświatowejzRosjanami
wokolicachpobliskichBrzezin.Nowe
Fot.3.NiemieckiherbLitzmannstadt,
niemieckienazewnictwootrzymałyteż
wzorowanynaswastycezgermańskiej
urny(NarodoweArchiwumCyfrowe,
ulicemiasta2.
sygn.2–11534)
WojennestratyŁodzidotyczyłynie
tylkosferymaterialnej,alerównieżza-
mieszkującejjąludności.Wdniach9i10listopada1939r.Niemcy
przeprowadzilitzw.IntelligenzaktionLitzmannstadt,będącąregio-
nalnączęściąszerszejoperacji,któraobjęławszystkieokupowane
przeznichziemieDrugiejRzeczypospolitej.Lokalnaakcjabyławy-
mierzonawpolskąelitęintelektualnąmieszkającąwregioniełódz-
kim.Wjejramachuschyłkupierwszejdekadylistopadawlasachluć-
mierskichrozstrzelanookołopółtysiącaosób,adogrudniawymor-
dowanownichbliskopółtoratysiącaintelektualistów,naukowców,
nauczycieli,urzędnikóworazduchownych.
WsumiepodczasokupacjiwlesiewokolicachLućmierzaNiem-
cyzamordowaliokoło30tysięcyosób.Bylitogłówniearesztanci
iwięźniowienarodowościpolskiejiżydowskiej-m.in.zwięzie-
2
J.Podolska,P.Waingertner,PrezydencimiastaŁodzi1841–2007,Łódź2008,s.48–51.