Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
10
Czynnikludzki
wiedzy,sferakoncentracjiszczególnegodyskursu,źródłodziałańipomysłówdo-
tyczącychpracydlaszerokorozumianegozysku,nietylkozresztąpieniężnego.
TowłaśnieelitaplanistykipracyprzełomuXIXiXXwiekuwieszczyłanadejście
gospodarkiopartejnawiedzy,jakkolwiekniestosowałajeszczetejnazwy.Wbrew
późniejszymwzorcomdemokratyzacjipracy,owaelitażądałaprzytymradykal-
negowyostrzeniaróżnicspołecznychmiędzyUgórą”(elitąwładzyielitąplanisty-
kipracy)aUdołem”(wykonawcamiprzydzielonychzadań).Wtensposóbjedni,
uzyskującystatusniemalżeorganizacyjnejarystokracji,odróżnianibylioddru-
gich,niejednokrotniezrównywanychzprzedmiotamizarządczejmanipulacji.
Pojęciewspierania-na-wiedzypotrzebnebędziewłaśniedoscharakteryzowania
podobieństwiróżnicmiędzydawnąawspółczesnągospodarkąopartąnawiedzy.
Podstawęempirycznąopracowaniastanowiądwazbiorymateriałów:
historycznyiwspółczesny.Dopierwszegonależązarównopolskie,jakiob-
cojęzycznetekstyźródłowe:przedwojennewydaniaczasopismaUPrzegląd
Organizacji”ztrzechpoczątkowychlatjegoukazywaniasię(1926–1928),teksty
wydawanewówczaswUPrzeglądzieTechnicznym”,rodzimaizagranicznalite-
raturatworzonaprzezpionierówtakzwanegonaukowegozarządzaniapierw-
szychdekadXXwieku,atakżeopracowaniaichpóźniejszychnaśladowców1.
Pracanadobszernymzbioremmateriałówźródłowychzepokiwiedzionabyła
zamiaremrekonstrukcjigłównychtrendówrozwojowych,któreprowadziły
doukształtowaniasięzasobówsymbolicznychwspółczesnejplanistykipracy.
Trzebaprzytymdodać,żeanalizainnychdanychmogłabynietylkoukazać
proceswspierania-na-wiedzywinnejpostaci,aletakżeprowadzićdowyzna-
czeniamucezuryczasowejwodmiennymokresie.MargaretC.Jacobdatuje
pierwszągospodarkęwiedzynalata1750–18502–czasrewolucjiprzemysło-
wejinasilonegowprowadzaniainżynieriimechanicznejdozakładówproduk-
cyjnych.WniniejszymstudiumodniesieniembędziejednakprzełomXIXiXX
wieku,gdynaukaiinżynieriajużdawnozostałyzesobąsplecionewimięeks-
pansjiprzemysłowejwytwórczości,aledopierowkraczaływsferęścisłegopla-
nowaniapracyludzinamasowąskalę.
1
Przywoływanewkolejnychrozdziałachcytatyzpolskojęzycznejczęścitejliteraturyzachowane
zostająwichźródłowejpisowni,awięcbezprzeprowadzaniatransliteracjiorazbezuwspółcześniania
języka,formgramatycznychiinterpunkcji.
2
M.C.Jacob,TheFirstKnowledgeEconomy:HumanCapitalandtheEuropeanEconomy,1750-
-1850,Cambridge2014.