Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Obateprzykłady,egipskiisumeryjski,pokazująjednak,żepismo
zjawiasięjakoatrybutwielkich,centralistycznychpaństw
starożytności.Otóżpowstawanietychpaństwbyłoniewątpliwie
„pograniczemdwóchkultur”,oczymmówiMcLuhan.Towarzyszyło
temutakżepowstawanie„przeciwstawnychtechnik”porozumiewania
się,awięctechnikiprzekazuoralnego,właściwegoniewielkim
skupiskomludzkimwplemiennejwiosce,oraztechnikipisma,
niezbędnejdoadministrowaniawielkimiirozległymipaństwami.
Zwłaszczanajnowszebadanianadstomatysiącamizachowanych
glinianychtabliczekzapisanychpismemsumeryjskimpokazują,
żezapełniałyjewłaśnieinstrukcjetypuadministracyjnego,dotyczące
takszczegółowychniekiedyprzepisówjaknormypłacowe,
anawetosobliwe„dodatkirodzinne”,wypłacanepracującymmatkom
7.
McLuhanopisujeowoprzejścieodkulturyoralnejdokulturypisma
wsposóbdramatyczny.„Greckimitoalfabecie–pisze–toopowieść
okróluKadmosie(nawiasemmówiąc,braciemitycznejEuropy
–przyp.KTT),którymiałwprowadzićpismofonetycznedoGrecji,
siewcyzębówsmoka,zktórychwyrósłorszakzbrojnychmężów.
Jakkażdymit,opowieśćtazamykadługiłańcuchzdarzeńwjeden
ekspresyjnyobraz.Alfabetoznaczałpotęgęimożnośćrządzenia
idowodzeniawojskiemnaodległość.(...)Otymwszystkim,
zupadkiemmiast-państw,rozwojemwielkichimperiówibiurokracji
wojskowejwłączniemówimitoKadmosieizębachsmoka”8.
Wartozwrócićuwagęnatenfragment,jest
bowiemnajdokładniejsząilustracjąpodstawowej,moimzdaniem,
myśliMcLuhana,awięconaciskukładzionymnarównoczesność
przemianpolitycznych–wtymwypadkutworzeniesięmilitarnych
imperiówstarożytności–zprzemianamimedialnymi.Jedne
bezdrugichniemogąfunkcjonowaćirelacjatapowtarzaćsiębędzie
wielokrotnie,ażdonaszychczasów,zarównowdziejachcywilizacji,
jakidziejachkulturymedialnej.
Jałowejestrozważanie,czyzmianakulturyoralnejwkulturępisma
byłaprzyczyną,czyteżskutkiemdramatycznychzdarzeń
historycznych,kwestiąkluczowąjestichrównoczesność
ikomplementarność,bezczegoniemożemyzrozumiećtakżetego,
codziejesięzmediamiobecnie.