Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
14
Wstęp
Zamierzeniempracybyłoprzyjęcieszerokiejisyntetycznejperspektywy
orazwzięciepoduwagęwieluwymiarówamerykańskichinicjatywkierowa-
nychdomieszkańcówmiędzywojennejPolski.Wkręgumoichzaintereso-
wańznalazłysięprogramyocharakterzeratunkowym,prowadzonezaraz
pozakończeniuWielkiejWojnywcelubezpośredniejpomocyosobomcier-
piącymnaskutekkonfliktuzbrojnego.Ponadtowksiążcezostałyuwzględ-
nioneprojektyokreślanenajczęściejjakorekonstrukcyjne:prowadzonena
późniejszymetapie,zazwyczajjużkilkalatpowojnie,ipodejmowanewcelu
odbudowyspołeczeństwa.Stosowanyczęstowbadaniachiwopracowaniach
podziałnainicjatywyratunkoweirekonstrukcyjnepokrywasięwjakimś
stopniuzrozróżnieniemnaprogramyhumanitarneifilantropijne.Dopierw-
szychznichzaliczonebyćmożenietylkodokarmianiedzieci,lecztakże
pomocchrześcijańskimiżydowskimsierotom.Najsłynniejsząinajbardziej
wpływowąorganizacjąfilantropijnązaangażowanąwmiędzywojennejRze-
czypospolitejbyłaFundacjaRockefellera.Zasadaminaukowejfilantropii
inaukowejdobroczynności,omówionymibardziejszczegółowowdalszej
częściwstępu,kierowałasięjednakwiększośćamerykańskichorganizacji
uwzględnionychwksiążce.
Jednymzzałożeńpracyjestrównieżwyjściepozaobecnąwliteraturzedy-
chotomięiodrębnebadaniadotycząceinicjatywpodejmowanychprzezAme-
rykanównarzeczchrześcijańskiejiżydowskiejspołecznościwIIRP
.Moim
celemjestuwzględnienieobydwutychwątkówizadanieistotnychpytańna
tematrolikwestiinarodowo-etnicznychireligijnychwamerykańskichpro-
gramachhumanitarnychifilantropijnych.Kluczowydlatakichinicjatywpo-
działnachrześcijaniŻydówskłaniarównieżdozadaniawielupytańoreligię.
Wksiążcezbadampolitykęwyznaniowąwidocznąwdziałaniachpomoco-
wychorazjejpraktycznąrealizację.AktywnośćPolskiejYMCApozwolimi
zanalizowaćpróbęprzeniesieniadoIIRPideiwypływającychzprotestanty-
zmu.ReakcjaduchowieństwakatolickiegonadziałaniaImki,strategiaprzyję-
tawodpowiedziprzezorganizacjęorazjejpolitykawyznaniowam.in.wod-
niesieniudokwestiiczłonkostwarzucająwieleświatłanastosunkimiędzy
przedstawicielamiróżnychwyznańzamieszkującymiIIRzeczpospolitą.
CasusPolskiejYMCAwskazujetakżenafakt,żeprzedmiotemmojego
zainteresowaniasązarównoinicjatywy
,wktórychbezpośredniobraliudział
Amerykanie,jakidziałaniapodejmowaneprzezichlokalnych(polskich
iżydowskich)współpracownikówinastępców.Pracownicyamerykańskich
organizacjipomocowychprzybyłychpoIwojnieświatowejdoEuropydążyli
doaktywnejwspółpracyzlokalnymistowarzyszeniamiiprzedstawicielami
miejscowychwładz.Winicjatywyhumanitarneifilantropijneangażowalisię
przedstawicielepolskiegorząduisamorządów,którychrelacjezAmerykana-
mirównieżstanowiąprzedmiotmojegowywodu.Podwpływemspołeczni-