Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
18
Dzieje,organizacjaifunkcjonowaniezakładu
kówkolejowych.Właśnieztychpowodówwzniesionosamowystar-
czalny,prywatnyzakładnaukowo-wychowawczy,doktóregonietyl-
kozamożnirodzicemoglioddawaćswojedziecinacałyrok.
SumauzyskanazzapisuojcaMarianaMorawskiegowystarczyła
zaledwienapokryciekosztównabyciagruntuipoczątkowyetapbu-
dowy.WzwiązkuztymprowincjałHenrykJackowskiogłosiłapeldo
społeczeństwaowsparciefinansowe.Przeprowadzonorównieżkwestę
wśródokolicznychwłaścicieliziemskich,aonsamodbyłtrwającą
sześćtygodnipodróż,któramiałanacelunietylkozbiórkępieniędzy,
aleteżzwiedzeniezagranicznychośrodkówwychowawczych.Razem
z3000złr.ofiarowanymiprzezcesarzaFranciszkaJózefauzyskano
sumę63000złr.,cowobeckosztorysuopiewającegona450000złr.
byłokropląwmorzupotrzeb.Pomimotegofaktuw1883r.rozpoczę-
tobudowęgmachu.ProjektwykonałkrakowskiarchitektAntoni
Łuszczkiewicz.W1885r.otwartokolegium,czylidomzakonny,
a15września1886r.uruchomionozakład9.Najpóźniejwzniesiono
skrzydłofrontoweztowarzyszącymimupawilonami.Jegośrodkową
częśćwykończonopodkoniec1887r.W1890r.wybuchłpożar,który
spowodowałstratyoszacowanena30000złr.10Brakśrodkówfinanso-
wychzmusiłrektoradowystosowaniakolejnejodezwydospołeczeń-
stwa,jednakżezebranoniewielkąsumęumożliwiającąusunięcie
wspomnianychzniszczeń.Koniecznościąstałosięzaciągnięciepożycz-
ki.Razemzodsetkamikosztwzniesieniabudowlizwyposażeniem
zamknąłsięwkwociebliskodwarazywyższejodokreślonejko-
sztorysemAntoniegoŁuszczkiewicza,tzn.780000złr.11Powstał
zakładowymiarach:172m(długośćfrontu)×84m(długośćskrzydeł
bocznych)×88m(skrzydłotylne).Gmachwykończonowewrześniu
1891r.Wjegosąsiedztwiewzniesionobudynkipomocnicze:cegielnię
zwarsztatami,stolarniąiślusarnią,pralnię(1888),mieszkaniadla
świeckichprofesoróworazpiętrowyszpitaldlazakaźniechorych
(1889-1890)12.Wbudynkumieściłasiękaplica,doktórejw1891r.
ufundowanoołtarz,awkolejnymrokusprowadzononoweretabulum
zobrazemBottoniego.Podkoniecczerwca1894r.przywjeździedo
obiektuustawionoposągNajświętszejMariiPanny.W1903r.wczę-
ścibudynkuzałożonocentralneogrzewanie.Wtymsamymczasie
wykonanonowełazienki,aniektórepomieszczeniaotrzymałybeto-
nowestropyikamionkoweposadzki.Wlatach1904-1906nastąpiła
9Niemiec1998,s.30.
10Popożarzezorganizowanowzakładzieochotnicząstrażpożarnązaopatrzoną
wodpowiedniewyposażenie.
11Sprawozdanie1911,s.7-10;zob.także:Augustyn1997,s.75.
12Niemiec1998,s.30.