Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
44
CzęśćI.Teoretyczneimetodologicznedylematyalternatywnościpedagogikiipedagogii
Analizatoczącegosiędyskursuflo”iflwokół”autonomiiszkołymożekiero-
waćuwagębadaczynazebranejużwodległejhistoriidoświadczenia.Sybille
Beetzsprowadzacharakterystyczneelementystrukturyhistorycznychmodeli
lubprojektówszkółautonomicznychdopewnejkonstrukcjiinstytucjonalnej50:
1.Instytucjaautonomicznaustalagraniceswoichobszarówwolnegodziała-
nia,negocjującjezinstytucjamipaństwowymi.
2.Instytucjaautonomicznaznajdujesięwprocesieciągłegorozwoju,wwyni-
kuktóregorozwijaiumacniaswojeobszarywolnegodziałania.
3.Instytucjaautonomicznarozumianajestjakostaledoskonalącasięwkie-
runkuokreślonegomodelu,jednakbezokreślaniacelów;wswymrozwoju
kierujesięjednakpostulatamisamodzielnychdecyzjijejczłonków.
4.Instytucjaautonomicznajestwkomponowanawspołeczeństwoidefiniuje
swojefunkcjewewnątrzistniejącegosystemuspołecznegowwynikukon-
frontacjiznormamiigrupamispołecznymi.
5.Instytucjaautonomicznajestjednostkąaktywną,którapotrafibronićswej
autonomiiwobecroszczeńpaństwowych.
6.Instytucjaautonomicznawswoimdziałaniuzorientowanajestnawartości,
któresamasobiewyznaczyła.
Wartozwrócićuwagę,żeowaidealnakonstrukcjazbudowananapodsta-
wienajbardziejcharakterystycznychelementówdorobkupedagogikireformy
nieodbiegabardzoodwspółcześniedyskutowanychkwestii.Poszukiwanie
nowychrozwiązańwobszarzeinstytucjioświatowychodżegnujesięodfunk-
cjireprodukcyjnych51,utrzymującychpozycjęszkołyjedyniewhierarchiiad-
ministracyjnej,itraktujejąjakoinstancjęautonomiczną,którasamaokreśla
obszarswojegowolnegodziałania,znajdujesięwprocesieciągłegorozwoju,
samasobązarządzaisięorganizuje,uwzględniawswymrozwojupostępspo-
łeczny,amimotowrównymstopniuniedajesiępodporządkowaćroszcze-
niompaństwa,iktórawreszcieswojezaplanowanewartościosiąganapozio-
miemikrosystemu.Wtakisposóbfluwolniona”szkołabudujesamodzielnie
swojąstrukturęnapodstawieprogramurozwojuszkoły,podchodzączzaufa-
niemdomożliwościsamodzielnegokierowaniaizarządzaniaorazdalszego
rozwojuinstytucjioświatowych.
Wtakiejperspektywieszkołabliskajestideomzrodzonymwłaśniena
przełomiewiekuXIXiXX.JaktoująłBogusławŚliwerski:
50S.Beetz,Hoffnungsträger„AutonomeSchule”ZurStrukturderpädagogischenWünschde-
batteumdieBefreiungderBildungsinstitutionen,Lang,FrankfurtamMain–Berlin–
Bern1997,S.45–46.
51Por.H.Fend,GesellschaftlicheBedingungenschulischerSozialisation,Beltz,Weinheim
1976.