Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Prowincjaczesko-polska(1238/1239–1517)
KryzyswzrostuXIIIw.
Byćmoże,żejużw1240r.wybranonowegoprowincjała–JanaTenera,
któryniezdołałjednakprzeprowadzićżadnejkapituły,gdyżprzedwcześnie
zmarł
25
.Trudnojednoznacznierozstrzygnąć,czyśmierćJanaTenerabyłanatu-
ralna,czyteżwiązaćjąnależyznajazdemtatarskim.Jakoświadekdokumentu
wystawionego15marca1241r.przezmistrzapraskiegoszpitalaśw.Francisz-
kawystępujebezimiennyministerfratrumMinoruminPolonia,jednakżeprzy
dokumenciewisipieczęćwikariusza
26
.Jakwiadomo,tymczasowerządywpro-
wincjisprawowałwówczasJordanzGiano,w1241r.wielokrotnietytułujący
sięvicariusprovinciaePolemiaelubviceministerfratrumMinorumregniBo-
hemieetPolemiae
27
.Od29wrześniategorokupełniącyjużfunkcjęwikariusza
prowincjisaskiej
28
.Wjednymzeswychlistów,spisanymwPradze10kwietnia
1241r.,awięcnazajutrzpobitwiepodLegnicą,bratJordaninformował,iżTa-
tarzypustoszącPolskęcałkowiciezniszczylimiędzyinnymidwiekustodiejego
zakonu,wszakżetrzyinneuniknęłyzagłady
29
.Możnasiędomyślać,żeowymi
zdewastowanymiokręgamibyłykustodiekrakowskaiwrocławska
30
,pozostałe
trzyuratowanespodtatarskiejszablitonajprawdopodobniejkustodie:kujaw-
ska(inowrocławska),morawskaipraska.
Wedługfranciszkańskichkronikprowincjatapoczątkowonosiłanazwępol-
skiej,ewentualniePolskiiRusi
31
.DodaniedotejtytulaturyRusinosijednakwe-
25
KronikaFürstenhaina,s.413:3usministerprovinciaefrJoannesTenerquimortepraeoccu-
patusnullumcelebravitcapitulum.FragmentykronikiJanaLudwikaImpekhovena,s.437:
1241ElectusfuitinprovincialemPoloniaeetRussiae,cuisubiectaeratBohemiapaterJo-
annesTener
,quieodemannoviveredesiit.
26
SchlesischesUrkundenbuch(dalejcyt.:SUb),Bd.2,bearb.vonW.Irgang,Wien–Köln–Graz
1978,nr200.Winskrypcjitejpieczęciwidniałnapis:+S.VICARIIMINISTRIPOLONIE.
27
ExMatheiParisiensiscronicismaioribus,ed.F.Liebermann,[w:]MonumentaGermaniae
Historica.Scriptores,t.28,Hannoverae1888,s.207–209.SUb,Bd.2,nr204,213,220.
RBM,t.1,nr1024,1033,1034.
28
ChronicafratrisNicolaiGlassberger,s.63.
29
RBM,t.1,nr1024=SUb,Bd.2,nr204:Noveritisetiam,quoiam5conventusPredicato-
rumetduecustodiedefratribusnostrissuntpenitusdestructe,habentesplusspaciiterrein
aquilonequamTusciaetLumbardia;inimicidebacantur,tribuscustodibussuperstitibus,una
tamencustodia,immofereduabus,evasis.
30
A.Zwiercan,PierwotnykościółfranciszkańskiwKrakowie,s.85;idem,Nowespojrzeniena
początkifranciszkanówwPolsce,s.24.
31
CroniconBoemicum,s.354:Anno1239TonerameusministerRussiaecapitulumtenuitWra-
tislaviae…;FragmentykronikiJanaLudwikaImpekhovena,s.437:1241Electusfuitinpro-
vincialemPoloniaeetRussiae,cuisubiectaeratBohemia.
48