Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Szewczenkoczyta„HistorięRusów”
Niepokorni„kolaboranci”imperium
Historycyukraińscynazywająpowstanie
Chmielnickiegowojnąnarodowowyzwoleńczą,mimo
żedoznałoonokatastrofalnejporażki,jeśliprzyjąć,
żejegocelembyłoutworzenieniezależnegopaństwa.
Skądtakgórnolotnaocena,możnazrozumieć,
analizującnietylkosamopowstanie,lecztakżejego
dalekosiężneskutki.
WielkiparadoksdziejówUkrainypoleganatym,
żechoćumowaperejasławskabyłafatalnawskutkach
dlaniedawnozaledwiepowstałegoikrótkoistniejącego
państwa,tojednakwrazzpowstaniemChmielnickiego
otwierasięokres,wktórymwyłaniająsiępierwsze
konturyprzednowoczesnejtożsamości
ukraińskiej[12].BroniącsięprzedPolakami
ikatolicyzmem,Kozacywybrali„wschodniego
cara”[13].Nieoznaczałotojednak,żeutracili
samodzielność.
ChoćHetmanatulegałcarowi,tojednakMoskwie
zajęłoprawiepółtorawieku,zanimpozbawili
gowszystkichobjawówniezależności,zarównowsferze
politycznej,jakireligijnej.Wtymjednakczasie
społecznośćkozackakształtowałasięjako
społeczeństwostanowezestarszyznąkozacką,stającą
sięziemiaństwem,iarystokracją,świadomąwłasnej
odrębnościkulturowejodRosji,atakżewłasnych
interesów.
Otympoczuciuodrębnościdecydowałakultura
kozackaprzesiąkniętasilnieideamiwolności,będąca
zarównowynikiemwzorcówwyniesionych
zeszlacheckiejRzeczpospolitej,jakiideamistepowej