Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
przewidywaniawszystkichwalczącychstron.Niemcy
przekonałysię,żeplanSchlieffena-Moltkegopraktycznie
niebyłmożliwydozrealizowania.SamMoltkepobitwie
nadMarnązostałzdymisjonowanyprzezcesarza,który
mianowałszefemsztabupruskiegoministrawojny,gen.
ErichavonFalkenhayna.Nowydowódcawojsk
niemieckichusiłowałkontynuowaćdziałaniazaczepne
nafronciezachodnim,czegoświadectwembyły
październikowedziałaniaweFlandrii,leczpóźniejich
zaniechał.
Wtymmomencieniemiecki
sztabgeneralnydopewnego
stopniaodwróciłplanSchlieffena,
zamierzającpodjąćgłównyatak
naRosję.Wojnapozycyjna
nazachodzieumożliwiładowództwuniemieckiemu
skierowaniewiększychsiłnafrontwschodni,wcelu
szybszegopokonaniawojskcarskich,niedopuszczenia
dopełnejmobilizacji6mlnarmiirosyjskiejoraz
rozerwaniawtensposóbpierścieniakoalicji.WBerlinie
spodziewanosię,żeopórRosjibędziesłabszy,acarat
bardziejskłonnydozawarciaodrębnegopokoju
zNiemcami.
Liczononietylkonadawne
sentymentywspółpracyrosyjsko-
pruskiej,alerównież
nazwolennikówtakiegorozwiązanianadworzecarskim,
m.in.nabyłegopremieraSergiejaWittego.Obawiałsię
on,żeklęskaNiemiecspowodujewEuropierewolucję
idążeniarepublikańskie,couderzyłobyrykoszetemtakże
wzwycięskąRosję.Swoichzwolennikówmiałtakże
poglądprzeciwny,reprezentowanyprzezbyłegoministra
sprawwewnętrznychhr.PiotraDurnowo.Jeszczewlutym
1914r.przestrzegałoncaraprzedprzystąpieniemRosji
dowojny,ponieważmiałaonaspowodowaćjejklęskę,
upadekmonarchii,acogorszarewolucjęsocjalną,którą
przypominałapóźniejszarewolucjabolszewicka.Wsumie,
welitachrosyjskichkrągprzeciwnikówwojnybyłduży.
WdodatkuRosjąrządziłchwiejny,małowyrazisty
niemieckienadzieje
narozbicieententy
–odwrócenieplanu
Schlieffena
stosunekdowojnyelit
rosyjskich