Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
14/Wprowadzenie
zwskazanymprzezLaffemasa.zbieżnośćtajestpozorna,gdyżwramach
civilitéspojrzeniewdółbyłospojrzeniemnegatywnym,ruchemWod”
–odwładcyczyteżsłońca,równieżbezróżnicy–podczasgdyuBa-
taille’aiinnychstajesięonoruchemWku”–kustopie,paluchowi,
ekskrementom,korzeniomkwiatuczykamieniowi,innympostaciom
słonecznego,boskiegosacrum.Będzietozatemjednocześniewojna
zdecydowaniebardziejradykalnaodtychnieśmiałych,podjazdowych
potyczek,jakiewydawalioku,aprzedewszystkimspojrzeniu,fran-
cuscypisarzeimyślicieleepokinowożytnej–potyczek,któretak
doskonaleopisałwswojejmonumentalnejpracyMartinJay.
amerykańskibadaczniezwyklerzetelnie,aprzytymsyntetycznie
(choćjegoksiążkaliczyponad600stron)omawiahistorięspojrzenia
wefrancukimdyskursieliterackimifilozoficznym,kierującsięgłę-
bokimprzekonaniem,żecałafrancuskakultura,odczasównajwcześ-
niejszychażpowspółczesność(zwłaszczawspółczesność),naznaczona
jestszczególnąrolą,jakąodgrywająwniejzjawiskawizualne,spoj-
rzenie,wzrokioko.zdrugiejjednakstrony–aprzytymbardzolo-
gicznie,naprostejzasadzieakcjiireakcji–nigdziewtakimstopniu
jakweFrancjiniedałosięodczućwrogościwobecspojrzenia,nigdzie
próbypodważeniategodominującegosensoryczno-filozoficznego
wzorcaniebyłytaksilnejakwkrajuKartezjusza.Mocnozwiązane
zpojawieniemsięnowożytnejświadomościczłowiekazachodu–na
gruncieanglosaskimzyskujetonawetpotwierdzeniewhomofoniieye/
I
–
okoiwzrok,zgodniezopiniąwieluhistorykówkultury,zdecydowanie
zyskująnaznaczeniuwobecinnychorganówizmysłówwłaśniewepo-
cerenesansu
23
.odtegoczasuwzroknieustanniestajesięprzedmiotem
filozoficznychrozważańfrancuskichmyślicieliiprzezcałestulecia
–odKartezjuszaprzezoświeceniowądialektykęspojrzeniaażpo
dywersyfikująceludzkiespojrzeniedziewiętnastowiecznewynalazki
iichechawhumanistyce–nieprzerwaniezyskujenaznaczeniu,choć
kolejneodkryciastająsięrównocześnieasumptemdokwestionowania
jegopoznawczychmożliwości.Szczególnąprzestrzeniątegokwestio-
nowaniajestwujęciuJayawiek
XX
,arozpoczynagowtymkontekście
właśnieBataille.Możnabyrzec,żepóźniejszafilozoficznarefleksja
toczysięjużpoWśmiercioka”,jakadokonujesięutegowiernego
czytelnikaNietzschego.