Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Osobnowyróżniłemteorienurtupostmodernistycznego,którytraktujęjako
zradykalizowanąwersjępostawysubiektywistycznej,szczególniewyraziścieob-
razującązależnościkryzysucywilizacyjnegoinaukspołecznychorazpowikłania
wewnątrzintelektualnegodyskursunaukiprzełomuXXiXXIwieku.
Wrozdzialeczwartymzająłemsięteoriami,które–moimzdaniem–wy-
chodząpozaniemożnośćiskrupułysocjologiikryzysupostindustrialnego,okreś-
lonymitujakonteoriewielkiejdialektycznejsyntezy”.Czyrzeczywiścietrafnie
dobrałemkoncepcje,toinnasprawa.Byćmożektośzostałpominięty,aktośza-
kwalifikowanyzbytpochopnie.Wybórmiałniewątpliwiecharaktersubiektywny.
Długorozważałem,czyniepowinnosiętutajwymienićnp.ZygmuntaBaumana,
aniekoniecznieomawiaćCollinsaiSchillera.Ostatecznietrzebabyłosięnacoś
zdecydować,aczytelnikbędziemógłocenić,czybyłatodecyzjatrafna.Omówi-
łemzatemteorieJürgenaHabermasa,Anthony’egoGiddensa,RandallaCollinsa,
HerbertaI.Schillera,AlainaTouraine’a,ManuelaCastellsa,Pierre’aBourdieu.
Oczywiście,prezentacjiwybranychopracowańniemożnarozumiećjakomono-
grafiitwórczościtychautorów.Analizowałemtylkoteichwątki,którewiążąsię
zbadanąprzezemnieproblematykąlubjakośnaświetlająjejkontekst,świadczą
oczymśważnymzpunktuwidzeniatejpublikacji.
Szczególnycharaktermarozdziałpiątypt.nMapowanie”przestrzenidyskur-
su:drugieprzybliżenieproblemu.Terminnmapowanie”wziętyjestodGiddensa3
ioznaczatuswoistyrodzajporządkowaniateoretycznego,wyłanianiapewnych
wątków,odkrywaniaichkontekstówitp.Zabiegnmapowania”,takjakgoturo-
zumiem,polegateżnaokreślaniuzakresuproblemu,wyborzepojęćkluczowych
iwyznaczeniuichgranicznaczeniowych.Wewcześniejszychrozdziałachomawia-
neteoriebyłyoczywiściejakośopracowywane,dokonywałemskrótów,wyborów
pewnychtez,nieuwzględniałeminnych,decydowałemsięnaokreślonesposoby
ichwyrażania.Przedstawiałempoglądyautorówtak,jakbybyłyjednolitymi,nie-
zmiennymiwczasie,ostatecznymiwersjami.Pomijałemto,żeczęstowróżnych
dziełach,wrozmaitychfazachswejtwórczości,tensamsocjologpisałzupełnie
lubczęściowocoinnego.Byłyto,profilowanezewzględunatematykępracy,
syntezy.
Zabiegnmapowania”polegateżnaokreśleniunajistotniejszychpunktów
wspólnychiróżnicwomawianychwcześniejteoriach,redukcjitego,cowwyni-
kukonfrontacjiposzczególnychkoncepcjizesobą,atakżepokrytycznejanalizie
każdejzosobna,wydajesięzbędne.Takprzygotowaneteoriewłączonezostałyna-
stępniedoswoistegodyskursu.Osobliwośćniepolegatutylkonatym,iżludzie,
którzybyćmożenigdysięniewidzieli,aczęstoteżnieczytali,przemawiająwe
3Zob.A.Manterys,Wstępdowydaniapolskiego,w:A.Giddens,Nowezasadymetodysocjolo-
gicznej.Pozytywnakrytykasocjologiiinterpretatywnych,przeł.G.Woroniecka,Kraków2001,s.II.
16