Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
MałgorzataiRadosławOkulicz-Kozarynowie
Uniwersytetim.AdamaMickiewiczawPoznaniu
Rondowtajemniczające
ZenonPrzesmycki(Miriam),Tajń
Tajńjesttajemnicąnajtajniejszą,tajemnicąnadtajemnicami.
WjęzykuprzełomuXIXiXXwiekunależaładojejsynonimów,
oznaczałaDprawdęniedostępnądlarozumuludzkiego,prawdę
nadprzyrodzoną,mistyczną”,alerównocześniewydobywałaztego
słowaodcieńskrytościizagadkowości.Byławięcteżtajemnicą
szczególnietajemniczą,tajemnicąezoteryczną.Zachowywałato
dostojeństwo,którewskutekbudowysłowotwórczejtraciłDtajnik”,
mającyprzedewszystkimznaczeniekryjówki,schowka.Oileż
poważniejodDtajnikównatury”czyDtajnikówduszy”brzmiały
Dtajnienatury”,Dtajnieduszy”.Tajńnatomiast,przezskojarze-
niezłacińskimoccultum,ewokujetajemnośćiodsyładoDwie-
dzytajemnej”.StądteżwNietocieTadeuszaMicińskiegomowa
oDMrokutajniPratatr”,któryzresztąpenetrująDgieologowie”,
odwiedzającysiedzibęwieszczki1.ZwiązkiKsięgitajemnejTatr
1T.Miciński,Nietota.KsięgatajemnaTatr,Warszawa1910,s.231.Rolętego,
cogłębokoukryte,naróżnesposobyobjawiałapowieśćNovalisaHenrykvonOfter-
dingen(1802).Drogadonajistotniejszychwtajemniczeńwiedzieprzezposzukiwa-
niageologiczneipaleontologiczne,natomiastpracagórnikówwydobywającychzło-
toporównanajestdobadańastrologicznych,asamigórnicystająsięfigurąludzkiej
doskonałości.Wdoświadczeniugłównegobohaterapoznaniemacharakternagłego,
mistycznegowgląduwrzeczywistośćwewnętrzną.FranciszekMirandolawswoim
tłumaczeniupowieścisięgałposłowotajń,byoddaćzarównoDnajmroczniejsze”za-
kamarkiludzkiegojestestwa,jakigłębienaturyorazichwzajemnepowinowactwo
(Warszawa1914,s.9,75).
Interpretacjeliterackie
11