Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Kontaktytowarzyskiezchętnądozbliżeńczęściąmagnateriiprzemieszkującej
wWilnie,zzamożnąszlachtąorazinteligencją,ułatwiałyosiągnięcieostatecznego
celuwobecpolskichpoddanych.Abyłnimzamysłprzekształceniaichwlojal-
nychobywatelinadrodzeasymilacji.Woczachrosyjskichwykonawcówcarskich
planówPolskabyłabowiemswegorodzajuhistorycznąaberracją,októrejnależy
czymprędzejzapomnieć”
41.
Wspomnianebale,fetyimaskaradyprzybierałynasilezwłaszczawokresach
karnawałuorazodwiedzincara,kiedytowręczprześciganosięwwiernopoddań-
czychwyrazachczciiuwielbieniawzględemjegoosoby.StanisławMorawski
wspominałpolatach,iżnWilnowtedyjakTaghiszpańskiczystympłynęłozłotem.
NigdyżyciejegotakimniejaśniałobogactwemjakpowstąpieniunatronAlek-
sandraI”
42.TakżeidoktorJózefFrank-przybyływ1805r.zWiedniawcelu
podjęciapracynaUniwersytecieWileńskim-zapamiętał,żemiastozaskoczyło
gowówczasbalami,kasynemgry,maskaradami,wystawnymikolacjamizleją-
cymsięobficieszampanemorazzewsządzauważalnąfinansowąrozrzutnością
43.
TerenemówczesnychtowarzyskichspotkańwWilniebyłtakżeintensywnie
działającyteatrzaantrepryzyMariiMorawskiejiMaciejaKażyńskiego.nBy-
wanienateatrze”,cozaświadczajądokumentyocharakterzewspomnieniowym,
należałopodówczasdoulubionychatrakcjiwileńskiejinteligencji
44.Rosjanie,
zdaniemAntoniegoMillera,niedostrzegającwjegodziałalnościwiększego
niebezpieczeństwa,ntraktowaliteatrjakozabawkę,rozrywkę;szerzejzaśpoli-
tycznieorientującysięautochtoni-jakoforpocztękulturyłacińskiejnaWscho-
dzieiszkołęobyczajów”
45.Samcar,bywającwWilnie,chętnieodwiedzałsto-
łecznąscenę.Wizytytebyłyzazwyczajuświetnianespecjalnymi,organizowa-
nyminajegocześć,przedstawieniami.
Faktemjest,żepoczątkowoAleksanderIwykonywałwobecswoichno-
wychpoddanychwielepojednawczychgestów,czegonajwymowniejszymprzy-
kładembyłoustanowieniew1803r.-nabazieSzkołyGłównejWielkiegoKsię-
41H.Bursztyńska,Życietowarzyskie1.połowyXIXw.naWileńszczyźnieiwWilniewrela-
cjachpamiętnikarzy[w:]WilnoiKresyPółnocno-Wschodnie,podred.E.FeliksiakiA.Kisielew-
skiej,t.2,Białystok1996,s.59-60.
42S.Morawski,KilkalatmłodościmojejwWilnie(1818-1825),opracowaliiwstępempo-
przedziliA.CzartkowskiiH.Mościcki,Warszawa1959,s.441.Winnymmiejscupamiętnikarz
odnotowuje,żenwileńskiemaskaradywpierwszychlatachpanowaniaAleksandraznajomebyły
całejEuropie”(tamże,s.402).
43Zob.J.Frank,Pamiętniki,zfrancuskiegoprzetłumaczył,wstępemiuwagamiopatrzył
W.Zahorski,t.1,Wilno1913,s.56.
44Zob.np.T.Krasiński,DziennikuczniaUniwersytetuWileńskiego(1816-1818)[w:]Zfila-
reckiegoświata.Zbiórwspomnieńzlat1816-1824,wyd.H.Mościcki,Warszawa1924,s.33;
S.Morawski,KilkalatmłodościmojejwWilnie…,passim.
45A.Miller,TeatrpolskiimuzykanaLitwiejakostrażnicekulturyZachodu(1745-1865).
Studiumzdziejówkulturypolskiej,Wilno1936,s.131.
18