Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Ziemieteiichkulturawciążbyłyobecnewpolskiejmyślili-
terackiej,historycznejczypolitycznej.Sposóbichpostrzegania
zmieniałterazkierunek,punktciężkościprzesuwającwstronę
północyiniezawisłościwidzianejprzezjejpryzmat,leczmoty-
wytakpopularnezwłaszczawmłodopolskimdramaciewciąż
znajdowaływyrazwliteraturzeinowychrealiachpolitycznych.
Wspominanieminionejpotęginarodułączonejzmorzemczy
odniesieniadośredniowiecznejSłowiańszczyznypółnocno-za-
chodniejpoodzyskaniuniepodległościprzezPolskęw1918roku
stawałysięogniwemspajającymnanowoznadmorskąziemią,
doktórejPolacyznówmielidostęp.
Powrótpaństwazgranicąnamorzunasiliłrozważaniaoprze-
szłości,doktórejodwołaniapotrzebnebyływodnajdywaniusię
wnowejrzeczywistościpolityczno-społecznej.Przeszłośćkonsty-
tuowaławyobrażenieokraju,mowieetnicznejczyheroicznym
etosie.Wprawdzieprzestałybyćprzywoływanenatakąskalę
średniowiecznebitwy,postacibogówczymiejsca-symbole,jed-
nakdawnewydarzeniaczysymbolikaziemiojczystejzyskiwały
nowywymiar.WrazzpowrotempolskościnadBałtyk,choćdo-
tyczyłototylkoskrawkawielkiegoniegdyśsłowiańskiegoPo-
morza,naszerokąskalępodejmowanozasygnalizowanejuż
wcześniejprzezpisarzyzagadnienianiegdysiejszychgranic,jak
iistnieniaSłowianpoobustronachOdrywwiekachśrednich,
potwierdzającepolskośćisłowiańskośćmorza.
RadośćzodzyskaniadostępudoBałtyku,jakizsamego
pięknanadmorskiegokrajobrazuwarunkowałyeuforięistnieją-
cąwutworachliterackich.Wemocjonalnejatmosferzenowego
jutradokonywaćsiępoczęłaflkontaminacjasemantycznasłowa
»ojczyzna«zesłowem»morze«,którestajesięrewelacjąnowych
wartościinowejepokiwdziejachnarodupolskiego.Stądtosło-
wozaczynafunkcjonowaćjakowielkisymbolprzełomudziejo-
wegoistądjakkażdysymboloscylujemiędzyhistoriąamitem”1.
1111111
1J.Tuczyński,Marynistykapolska.Studiaiszkice,Poznań1976,s.47.
18