Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
LudnośćcywilnawobecwojnywGórskimKarabachu
zasobąwojna(Gamboa,Cian2020:111).Dlategoteżkonfliktwojenny
możebyćtraktowanyjakospołeczniezawłaszczonaśmiercionośnawalka,
oderwanaodindywidualnychpotrzebidziałań,skupionanainteresach
społecznychipolitycespołecznej(Roscoe2017).Wojnajestwięcrodzajem
celowejprzemocymającejbezpośrednizwiązekzcierpieniem(Bradby,
Hundt2010).Wartozauważyć,żestudiowanieprzemocyidostrzeganie
cierpieniamożebyćważnymźródłeminformacjiospołeczeństwie,przede
wszystkimojegoekstremalnychibrutalnychaspektach(Neira2015).
Cierpieniepowodowanewojnąmożeprzejawiaćsięwrozmaitysposób:
przeżytetraumatycznedoświadczeniaiichkulturowereperkusjepowią-
zanesązchorobamiiciałem(Henry2006:379-398),doprowadzają
dozachwianiarelacjirodzinnych(Röger,Seegers2016:229-250),nisz-
czeniawięzimałżeńskichirelacjirodzic-dziecko(Halilovich2013)czy
wstrząsutożsamościpowielanegonawielupłaszczyznach(Jones2002:
1357-1371).
Drugąkategorią,któranasszczególnieinteresowała,jestkategoria
straty.CiągnącasięlatamiwojnaoGórskiKarabachuczyniłaztegore-
gionujedenznajbardziejBniestabilnych”obszarównaświecie,wktórym
powstrzymanieprzemocyjestoczekiwaniemtrudnymdospełnie-
nia.Ludnośćcywilnamadoczynieniazpermanentnymkonfliktem
zbrojnym,żyjewatmosferzeciągłegozagrożenia,niepewnościimobil-
ności(Kukuczka2010:76).Wojnaprzynosizarównostratyżołnierzom,
jakicywilom,coprzysparzaludziomwieletrudnościjeszczedługopojej
zakończeniu.Jejwymiarjestdotkliwyiostateczny,cosprawia,żestraty
poniesionewwojnieczęstosąniedoodzyskania.Paradoksalniezatem
Bstrata”lubBbrak”stająsiędefiniującąobecnością(Lotter,Thornton
2021)imająważneimplikacjekulturowe,taksamowymownejakobec-
nośćczyupamiętnienie(Bille,Hastrup,Sørensen2010).Stratabliskich,
domu,pracyczydotychczasowychźródełutrzymaniastałasięczęścią
osobistychhistoriiludzi,zktórymirozmawialiśmy.
Strata,taksamojakcierpienie,jestwielowymiarowa.Dotyczykon-
kretnychludziikręguichnajbliższych,alerównieżprzekładasię
nacałezbiorowości.WojnaoGórskiKarabach,okupionadużymistra-
15