Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Rozdziałpierwszy.Ustaleniaterminologicznei...
dzie”
7
,znanymimzlekcjireligii.ZnawcatematuTimothyDavidSnyder
,pro-
fesornaYaleUniversitystwierdza,iżNiemcyntraktowaliich[Estończyków]
jakowyższychrasowonietylkoodŻydów,aleteżiinnychludówbałtyckich”
8
,
byływięcobiecująceperspektywyidealnejbałto-germańskiejkoegzystencji,
którejniktobcyniezmąci.Tymczasem,wrazzezniknięciemIzraelitów,Aryj-
czycy(Estończycy,miejscowiNiemcy,NiemcyprzybylizRzeszy)nieulegli
gromadnejiistotowejmetamorfozie,niestalisięzupełnieinnymi,lepszymi
ludźmi,altruizmniewyeliminowałegoizmu,itd.,ajeślibyliodtądwcoś
bogatsi,toniewgodneutrwaleniacnotymoralne,którezmiejscapowinny
zakiełkować,leczwzagrabionemienieżydowskie.
Zażartaobronategokawałkaziemiprzedarmiami2.uderzeniową
i8.FrontuLeningradzkiegoRKKA(17-26IX1944r.)
9
oznaczajedynie,
iżchcianopowstrzymaćbądźchoćbyprzesunąćwczasieperspektywępiekła,
aleniekoniecznie,iżpróbowanoocalićraj.
Niktteżniezaryzykujestwierdzenia(niebyłbytonawetrodzajintelektu-
alnejprowokacji,leczkiepskiżart
10
),żeGanEden(ilעדl)ucieleśniłsięwDemo-
7
Rdz2,8.
8
T
.Snyder
,Skrwawioneziemie…,op.cit.,s.218.
9
Obszerniej:M.Laar,Sinimäed1944.IImaailmasõjalahingudKirde-Eestis,Tal-
linn2006.
10
Znaleźlisiętacy,którzywypowiadalipodobnestwierdzeniazupełnienapoważ-
nie:PålSteigan,ówczesnylideristniejącejwlatach1973-2007maoistowskiej
RobotniczejPartiiKomunistycznej(ArbeidernesKommunistparti,AKP),wspomi-
na,żewtrakciepodróżypopaństwiePolPotawpaździerniku1978r
.nawłasne
oczywidział,oczywiściewśródnprzypadkowo”napotkanychczłonkówwiejskich
kooperatyw,nkoleżeńskieiniewymuszoneformyobcowaniazwszystkimispo-
tkanymiludźmi,wtymzprzedstawicielamipaństwaipartii”
,coświadczyćmiało
ozbudowaniuidealnejrówności,atymsamymourzeczywistnieniukomunizmu.
Nadowód,iżreżimniepodsunąłmuscenzpatiomkinowskichwiosekpodkreślał:
nLudzie,którzyczulibysięzniewoleni,niemielibyodwagizachowywaćsięwten
sposób”—P.FröbergIdling,UśmiechPolPota.(Opewnejszwedzkiejpodróżyprzez
KambodżęCzerwonychKhmerów),Wołowiec2010,s.113,[tyt.oryg.PolPotsleende.
OmensvenskresagenomrödakhmerernasKambodja,Stockholm2006—tłum.
M.Kalinowski].NiepodzielającypodobnychzapatrywańDanielGolghagen,doko-
nawszyszereguobliczeńwróżnychsegmentachspołecznych,podajezatrważające
21