Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Rozważanianatematistotymałżeństwajakotematnadrzędny
pojawiająsięwowymczasietakżewepitalamiachpojmowanychtutaj
jakowszelkieutworyuświetniająceuroczystośćweselną
39
.Ichoć
byłytotekstypoetyckie,aichpowstaniewiązałosięnajczęściej
zkonkretnymizaślubinamiikonkretnymadresatem(lub—prze-
ważnie—parąadresatów),wniektórychznichmożemyodnaleźć
sformułowanianaturyogólnej,przywodzącenamyśltakpopularne
wówczastraktatyparenetyczne40.
Katalogtenrozpocznijmyodutworu,któryodStadłamałżeń-
skiegoróżniwzasadziejedynietytułorazokolicznościpowstania
iwłaśnieoneprzesądzająojegoprzynależnościgenologicznej.Wyko-
rzystanemotywyorazfiguryretoryczneczyniąbowiemztegotekstu
rodzajquasi-traktatu,anaplanpierwszywysuwasięfunkcjapare-
netyczna.Jesttopochodzącyzroku1595Paranimphus[…]podany
naweseleJegoMiłościPanaStarostyBrasławskiego,PanaSkumina
młodegoautorstwaJanaProtasowiczazMohilnej.
Zawartewtymepitalamiumrozważaniacechujewysokistopień
uogólnienia.Autorprzekonujeosakramentalnejistociezwiązku
małżeńskiego,którybyłnwrajuustawionyodBoga”
41
.Podobnie
jakMrowińskiwymieniacelemałżeństwa.Ciekawąinnowacjąjest
natomiastfakt,iżspośródtrzechwymienionychcelówjedyniedwa
39Natematproblemówzwiązanychzdefinicjąepitalamium—zob.B.Stuchlik-
-Surowiak:Barokoweepitalamiumśląskie.Kobieta,małżeństwo,rodzina.Ka-
towice2007,s.7—9.
40Szerzejnatematteoriiihistoriiepitalamium—zob.m.in.:K.Mroczek:Epi-
talamiumstaropolskie.Międzytradycjąliterackąaobrzędemweselnym.Wroc
-
ław—Warszawa—Kraków—Gdańsk—Łódź1989;B.Stuchlik-Surowiak:
Barokoweepitalamiumś;Epitalamiaantyczne,czyliantycznepieśniweselne.
Przeł.ioprac.M.Brożek.Warszawa—Poznań1999;Szesnastowieczneepitala-
miałacińskiewPolsce.Przeł.M.Brożek.Oprac.J.Niedźwiedź.Kraków1999;
L.Ślękowa:Muzadomowa.Okolicznościowapoezjarodzinnaczasówrenesansu
ibaroku.Wrocław1991.
41J.ProtasowiczzMohilnej:Paranimphus[…]podanynaweseleJegoMiłości
PanaStarostyBrasławskiego,PanaSkuminamłodegośWilno1595.Biblioteka
Ossolińskich.Sygn.XVI.Qu.2245.Wszystkiekolejnecytatypochodząztego
wydania.Braknumeracjistron.
~
ISTOTAMAŁŻEŃSTWA
~
25~