Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Zaproszeniedolektury
Przedmiotrozważańwtejksiążcestanowiąpredykatyinferencyjne,ajuż
zwłaszcza-pewienszczególniefascynującyichpodzbiór,mianowicieczasow-
nikiwnioskowania,wziętepodkątemwyrażanychznaczeń.Tytułowejednostki
zajmująmniegłówniezewzględunaswojązawartośćpojęciową,tj.leksykali-
zowaneporcjesensu,awięcwłaśnieznaczenia:systemowe(potencjalne),syn-
chroniczne(realne)orazlokalne(polskie).Cel,jakisobiestawiam,sprowadzasię
wgruncierzeczydoskonstruowaniareprezentacjiznaczeńkilkuwybranychcza-
sownikówwnioskowania(najważniejszychprzedstawicieliwomawianympolu),
aściślej:dosformułowaniaichdefinicjisłownikowych(portretówleksykogra-
ficznych)wkategoriachskładnikówsemantycznych(jakowarunkówosobnoko-
niecznych,ałączniewystarczających).Metoda,pojakąsięgam,dociekajączna-
czeńinteresującychmniejednostek,wpisujesięwprogramstrukturalistyczny
inawiązujedodwóchbardziejszczegółowychkoncepcji:redukcyjnejsemanty-
kiskładnikowejoraznaturalnegosemantycznegometajęzyka(teorieterozwi-
jająniezależnieodsiebie,chociażwstałymzesobądialogu,polscyuczeni,m.in.
A.BogusławskiiA.Wierzbicka).Rzeczjasna,wksiążceograniczęsięjedyniedo
nakreśleniaogólnejcharakterystyki(panoramy)omawianejklasyisformułowa-
niaszereguwyjściowychhipotez.
Czasownikiwnioskowania-wysoceintelektualne,aprzeztozarazemnie-
zwykleludzkie-sąjednymiznajbardziejzłożonychijednocześnienajmniejopi-
sanychwyrażeńjęzykanaturalnego.Możnawręczorzec,żewłaśniejakotakie
(ściślerefleksyjneinbardzoczłowiecze”)wpisująsięwnkoronęludzkiegoumy-
słu”,którąprzyozdabiająwartości:prawda,dobroipiękno-zajmującprzytym
najbliższemiejscepostronieprawdy.Wtejrozprawie,naprzykładziewniosko-
wań,podejmęzatem(wjakiejśmierze)problemnaiwnejipotocznejlogiki,jaką
skrywawswoimwnętrzujęzyk,którymwmnogościjegozwykłychużyćposłu-
gujemysięwszyscynacodzień.
Czasownikiwnioskowaniainteresująmniezkilkuzasadniczychpowodów:
popierwsze,zewzględunamiejsce,jakiezajmująwsystemiejęzykowym,po