Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Freudipolityczność
19
nigdyniewyraziłtegowprost,robiłtowsposób,któryniemógłbyćnie-
zamierzony-jakiejkolwiekrefleksjinatematpolitycznegowpływu,jaki
mogłobymiećjegoodkrycie.Zuchwaleodrzucałprzekonanie,żepsycho-
analizapowinnazaadaptowaćjakiśWeltanschauung,jakiśnświato-pogląd”
(wtympolityczny),twierdząc,żeprzecieżduchnaukowykategorycznie
ówWeltanschauungwyklucza.Nasuwasięwniosek,żezFreudemnieroze-
rwalniezwiązanajestobojętnośćnasprawypolityczne-toliniaprzyjęta
przezkogośtakiegojakJean-ClaudeMilner,postaćougruntowanej
pozycjiwdzisiejszejFrancji,widzącegowowejindiférenceenmatière
politiqewłaściwądrogę,którąpsychoanalizapowinnapodążać,odrzu-
cającprzytymnpolitycznyoglądświata”
4
.Oczywiścieodrazumożna
zaprotestować,twierdząc,żeniemaczegośtakiegojakobojętnośćwspra-
wachpolitycznych,żeobojętnośćsamawsobiejestjużstanowiskiem
politycznym;stanowiskiem,którewspierasiłybędąceakuratuwładzy.
Toefektywnainiezamierzonapodporapewnegorodzajupolitykiupra-
wianejzasprawąodcinaniasięodniej,takwięcobojętnośćwkwestiach
politycznychzdajesiępojęciemsprzecznymwswejistocie(polityka,tak
jakseksualność,jestuprawianazawsze,niezależnieodtego,czyktośją
akuratuprawia,czynie).Możnazatemuznaćtęobojętnośćpolityczną
zagodnąpożałowania:albojakooznakęFreudowskiegokonserwaty-
zmu,albojakosygnałdyskretnie(bądźrażąco)konserwatywnejnatury
samejpsychoanalizy,któraczynipsychoanalizę,domyślnielubjawnie,
wspólniczką(powiedzmy)patriarchatu,fallocentryzmuitd.Zresztąnie
brakujetegotypuargumentów.Zdrugiejstronyzagodnepożałowania
możnauznać,żeFreudnigdyniedoceniłpolityczniewywrotowejsiły
swojegoodkrycia,poczympróbowaćleczyćteniedoboryprzezuciekanie
siędopolitykiradykalnej-pośredniowynikającejzjegoteorii-której
Freudniechciałalbonieśmiałwyrazićwprost.Ituprzywołaćmożna
Reicha,Marcusegoorazmaj)68.Nousvoulonsjouirsansentraves.
Możnateżpodejśćdosprawyzupełnieinaczej,niegodzącsięna
całkowitąnieobecnośćpolitycznościwmyśliFreuda.Jeżelizaczątkiem
psychoanalizyjestleczenieindywidualnejpsychiki,jejsymptomów
izmiennychkoleilosu,ijeżelipolitykadotyczykonstruowaniazbio-
rowości,togranicamiędzynimijużzawszejestnaruszona.Psychologię
zbiorowościianalizę„ja”Freudzaczynaodstwierdzenia,żeostatecznie
żadnetakiegranicenieistnieją:
4
Zob.J.-C.Milner:Constats.Paris2002.