Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
RozdziałI
Organybezpieczeństwawreżimachdemokratycznych
iniedemokratycznych
Reżimdemokratycznyzakładawolnośćjednostkiipełnązdolnośćdopodejmo-
waniaaktywnościzmierzającychdobudowaniawysokiegopoziomujakościżycia
takindywidualnego,jakiwspólnego.Autorytarnerządynatomiastcechująsię
specyficznąnarracjąpełnąprzemocyiagresji,któreukierunkowanesąnanawoły-
waniedowalkizewspólnymwrogiem,wceluodwróceniauwagiodszkodliwych
napłaszczyźnieinteresówspołeczeństwadziałańrządu.Narracjademokratyczna
różnajestodnarracjiniedemokratycznych,coszczególniewidocznejestnaprzy-
kładziedziałaniaorganówbezpieczeństwapaństwaorazinstytucjipowiązanych.
Różnicakluczowamiędzydemokracjąareżimaminiedemokratycznymiodnosi
siędoistotydecentralizacji.Demokracjatorządyzdecentralizowane,niezależne
nakażdymszczebluajedyniewspieraneprzezinstytucjegłówne,brakdemokra-
cjizawszeniesieniezesobąjakąśformękontrolicentralnieplanowanej.
Demokracjautożsamianajestzwładząnarodu–promowanąwpaństwiepol-
skimjużnapoczątkulat90.XXwieku.Autorytaryzmzakładawładzęjednostki
iprymatinteresurządzącychnaddobremogółu,coprzejawiasięwbrakuprze-
strzeganiaiposzanowaniaprawpodstawowych.
Reżimpolitycznyjestjednymzaspektówwarunkującychsposóbfunkcjono-
waniaaparatubezpieczeństwa–zarównopodwzględemstrukturycałegosyste-
muisiecipowiązań,jakipełnionychprzezposzczególneorganyfunkcjiizakresu
ichuprawnień.Demokratycznepaństwoniedajefunkcjonariuszowipubliczne-
muprawadobezpodstawnegoprzeszukiwaniaizatrzymywaniaobywatela,ani
tymbardziejkonfiskatyjegomajątku.Reżimautorytarnyrozszerzauprawnienia
funkcjonariuszyomożliwośćłamaniaprawczłowiekaiobywatela,dającorga-
nombezpieczeństwanieograniczonemożliwościkontrolowaniaiprześladowania
społeczeństwa.Kategorianbezpieczeństwo”rozumianajestzateminaczejwreżi-
machniedemokratycznychidemokratycznych.
Zewzględunawystępującywliteraturzeprzedmiotupodziałnabezpieczeń-
stwopaństwainarodowewniniejszejrozprawiepodpojęciembezpieczeństwa
13