Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
JarosławBEDNORZ
UniwersytetŚląski
KompaniaWęglowaS.A.oddz.KWKPokój
SYTUACJAWGÓRNICTWIEWĘGLAKAMIENNEGOWPOLSCEWLATACH
2013-2015ŹRÓDŁEMKONFLIKTUSPOŁECZNEGO
1.Wprowadzenie
Polskiegórnictwowęglakamiennegoznajdujesięwstaniepermanentnej
transformacjisystemowejodroku1989.Jejintensywnośćprzebiegaławsposób
zróżnicowany.Począwszyodzdecydowanejiwiążącejsięzeznacznymiredukcjami
ilościkopalńorazzobniżaniempoziomuzatrudnienia–coniebyłoobarczone
błędamiwrealizacji–doczasu,gdygórnictwopopadłowstanmarazmu.Zwłaszcza
tenostatniokres,gdysytuacjawpolskimgórnictwiewęglakamiennegopoprawiła
sięosobydecydująceojegokształciepopadływstanodrętwienia.Pomyślna
koniunktura„uśpiła”czujnośćwsektorze,coskutkowałoniedostrzeżeniem
zbliżającegosiękryzysuwbranży.Osiągniętezyskizamiastskierowanebyćna
zapewnieniebezpiecznegofunkcjonowaniawsytuacjipotencjalnegokryzysu
zostałyskonsumowane.
Trudnasytuacjaobjawiłasięwpołowie2013roku.Skutkiembyłyruchycenowe
narynkachmiędzynarodowych.Byłyonezwiązaneznadpodażąwęglawystępującą
ugłównychgraczyrynkuwęglowego,przyjednoczesnymspadkujegokonsumpcji.
Rynekstali–połączonyzsektoremkoksowym,awięcizproducentamiwęgla
koksowego–zareagowałnerwowonapojawiającesiępogłoskiospowolnieniu
gospodarkichińskiej.Polskirynekdodatkowozostałobciążonyniedostatecznym
popytemzwiązanymzpojawieniemsiękolejnychłagodnychzim.Wpłynęłotona
sytuacjęfinansowąposzczególnychspółekwęglowych.
Ratującsytuacjęwspółkachwęglowychpróbowanowprowadzaćplany
naprawcze.Związanebyłyonezregułyzzamykaniemkopalń,planowanymi
zwolnieniami
oraz
ograniczeniami
przywilejówsocjalnych.Pojawiającesię
propozycjebyłyczęstooderwaneodrzeczywistościiświadczyłyonieznajomościnie
tylkozasadfunkcjonowaniakopalń,aleiprzepisówpolskiegoprawa.
Spotkałosiętozezdecydowanymprotestemzałóggórniczych.Wobawie
oswojemiejscapracygórnicypodjęliakcjeprotestacyjne.Organizacjezwiązkowe
organizowaływiece,protestyorazmasówkiinformacyjne.Ichformainasileniebyły
różnewposzczególnychspółkachwęglowych.Tocobyłowspólnymmianownikiem,
tozaangażowanienietylkozwiązkówzawodowych,aleiichrodzinwobronęmiejsc
pracy.Jednocześnieswójzdecydowanygłosisprzeciw–przeciwkolikwidacjikopalń
–wyraziłysamorządygmingórniczych.Wartotuzauważyćpojawianiesięnowej
formyprotestuwkopalniach,amianowicieprotestpozagodzinamipracy,
zposzanowaniemczasupracyizasadujętychwKodeksiePracy.
W
efekcie
protestów
społecznych
rząd
Polski
podjął
negocjacje
zprzedstawicielamizwiązkówzawodowych.Wtrakcietychrozmówustalonodalsze
planynaprawypolskiegosektorawęglakamiennego,sposobyzmianyjegostruktury
orazzmniejszenialiczbypracowników.Ustalonowprowadzaniemechanizmów,
któremiałydoprowadzićdonaprawyposzczególnespółkiwęglowe.Początkowa
wizjabezproblemowegoprzejściazczasukryzysudorentownościokazałasię