Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
−z15czerwca1883r.oubezpieczeniunawypadekchoroby,
−z1grudnia1884r.oubezpieczeniuodwypadkówwzatrudnieniu,
−z22czerwca1889r.oubezpieczeniurentowymnastarośćinawypadek
inwalidztwa,
wydanezinicjatywykanclerzaOttovonBismarcka
28.Uchwaleniewskazanych
ustawoznaczałozerwaniezideąniemieszaniasiępaństwawsferęstanowiącą
przedtemwyłącznądomenęprawaprywatnegoiwzruszeniezasadykompenso-
waniaryzykażyciowegojedyniewdrodzezrzeszonejsamopomocyprywatnej
występującejpodpostaciądobrowolnychkaswzajemnejpomocyiwolnego,
rzemieślniczo-zawodowegoubezpieczeniarobotników
29.Wustawodawstwie,
októrymmowa,najistotniejszymelementembyłprzymusubezpieczenia.Zgło-
szeniedoniegobyłoustawowymobowiązkiem,zaktóregodopełnienieodpo-
wiedzialnibylipracodawcy.Pochodnąprzymusowegocharakteruubezpieczenia
społecznegobyłajegopowszechnośćwsensieobjęciazakresempodmiotowym
zbiorowościludzkichuznanychzawymagająceochronyubezpieczeniowej.
Zbiorowościątakąbyłogółpracownikównajemnych,jakkolwiekniektóreich
kategoriepozostałypozaubezpieczeniem(np.robotnicyrolni)lubpodlegały
jegoodrębnymreżimom(ubezpieczeniedobrowolne).Istotnymnovumbyłoteż
odstąpienieodstosowanejwubezpieczeniugospodarczymzasadyuzależnienia
wysokościskładkiodrozmiarówindywidualnegoryzyka(zależącegom.in.od
wiekudanejosoby,jejstanuzdrowia,rodzajuwykonywanejpracy)narzecz
składkiprzeciętnej,ustalanejwtakimwymiarze,abyzapewniałaosiągnięcie
równowagiskładekiświadczeńwrachunkuglobalnymdlacałejpopulacjiubez-
pieczonych,bezwzględunaokolicznościróżnicująceichprzyszłeprawdopo-
dobnepotrzeby.Dodajmy,iżdlakażdegozrodzajówubezpieczeniaspołecznego
określonoodrębnezasadyfinansowaniaskładek.Itak,oilewprzypadkuubez-
pieczeniachorobowegoiemerytalno-rentowegoskładkęfinansowalizarówno
pracodawcy,jakipracobiorcy(wubezpieczeniuemerytalno-rentowympopoło-
wie,zaśwubezpieczeniuchorobowymw1/3pracodawcy,aw2/3pracobiorcy),
towubezpieczeniuwypadkowymfinansowaniemskładkiobciążonowyłącznie
pracodawców.Świadczeniazubezpieczeniaspołecznegobyłyprzedmiotem
słusznienabytegoprawaprzysługującegoubezpieczonemuzracjiwnoszonych
składekwłasnychbądźztytułuskładekopłaconychprzezpracodawcęnapod-
stawieumowyopracę;miałyzatemcharakterświadczeńdopewnegostopnia
28IchwydaniezapowiedzianoworędziucesarzaWilhelmaI(KaiserlicheBotschaft)wygłoszonymwdniu
17listopada1881r.Datętęuważasięzazwrotnąnietylkodlapowstaniaubezpieczeniaspołecznego,aletakże
dlarealizacjiprzezpaństwoaktywnejpolitykispołecznej.Por.szerzejM.Fuchs,U.Preis:Op.cit.,s.13in.
29Samopomoctabyłazobowiązaniowąkonstrukcjąprawaprywatnegoukształtowanąwedługobligacyjnego
wzorca,naktórymopierasiędotądinstytucjaubezpieczeńgospodarczych.Por.T.Zieliński:Ubezpieczenia
społeczne…,op.cit.,s.37.
17