Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Słowoodtłumaczy
13
nowożytną,wktórejjużwcześniej,chociażbywfilozofiiGeorga
WilhelmaFriedrichaHeglaczyArturaSchopenhauera,usiłowa-
noprzezwyciężyćówdualizm.Niewątpliwiejednakinaczejniż
niemieccyfilozofowierozkładaonakcenty,uznajączapraźródło
rozumnegożycianieideęaninieślepąwolępojmowanąjako
metafizycznazasadaświata,aleempirycznieuchwytnyfaktży-
cia.Jeślibowiemwcześniejusiłowanopogodzićporządekżycia
zporządkiemrozumu,próbyteniezostałyzdaniemamerykań-
skiegofilozofadoprowadzonedokońca,gdyżalbozasadyrozu-
muzostałyustanowioneupodstawtegoprocesu,alboteżodma-
wianotworomrozumusamoistności.
ŻycieRozumu,stopniowoscalającobaporządki,realizuje
sięwkilkusferach,takichjak:zdrowyrozsądek,wktórymwdo-
świadczeniudochodzidoustanowieniaświataprzedmiotowego,
czyspołeczeństwo,wychodząceodstanunaturalnegoistwarza-
jącemożliwośćrozwojujednostki,któreprzechodziprzezetap
politycznyumożliwiającywolnezrzeszaniesięludzi,ażwreszcie
pozwalanawytworzenieideałówwłaściwychreligii,sztuceina-
uce.WprzedmowiedocyklupraczatytułowanychwłaśnieTe
LifeofReasonczytamy:
Jeślizatemużywamysłowanżycie”wsensiepochwalnym,aby
oznaczyćudanetrwaniejakiegośokreślonegozainteresowania
widealenaprzeciwświata,możemywrazzArystotelesempowie-
dzieć,żeżyciejestdziałającymrozumem.ŻycieRozumubędzie
zatemnazwątejczęścidoświadczenia,któradotyczypostrzegania
ipogonizaideałami,nazwąwszelkiejaktywności,którapodlega
takiejwłaśniekontroli,acałejegoznaczeniejestzinterpretowane
tak,abyudoskonalićnaturalneszczęścieczłowieka.Bezrozumu,
podobniejakbezpamięci,istnieniemogłobyprzynieśćprzyjem-
nośćiprzykrość.Zwiększenieowychprzyjemnościizminimali-
zowaniecierpieńoznaczałobywprowadzeniedoświatadoznań