Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Dlaczegosocjologiapowinnazajmowaćsięprzestrzenią?
27
dokładnycodosekundyprzekazinformacjinacałymświecie,awkońcutakże
nowemożliwościporuszaniasięwprzestrzeniwirtualnejsprawiają,żeprze-
strzeńwznaczeniumaterialnegosubstratuzdajesięzupełnietracićznacze-
nie9.Dlategowmediachmasowychczęstomówisięozanikaniuprzestrzeni.
Dlaprzykładu,tygodnikDDieZeit”regularniezamieszczaartykułygłoszące,
jakobyczłowiekbyłDistotą,którawypadłazeswojegowymiaruprzestrzenne-
go”10.PisarzireżyserHeinerMüllerstwierdziłwpewnymprogramietelewi-
zyjnymwrozmowiezAleksandremKluge(oczymmożnaprzeczytaćrównież
wpóźniejszejpublikacji),żenajgorszejestto,Dżeistniejejużtylkoczaslub
prędkość,lubupływczasu,aleniemajużprzestrzeni”11.Francuskiarchitekt
ifilozofPaulViriliojestautoremwielokrotnieprzytaczanejtezy,jakobyludzie
Dniezamieszkiwali[ś]jużprzestrzeni,leczczas”12.
WrzeczywistościprzestrzeńnieDzanika”:toorganizacjawspółistnienia
ludziulegazmianie.ListzEuropydoUSAmożebyćwdrodzetygodnia-
mi,podczasgdye-mailjestprzekazywanywmgnieniuoka.Choćtendencja
docorazszybszejtransmisjidanychniejestnowa,tozdajesięonamocniej
przemawiaćdonaszejświadomościdziękinajnowszymtechnologiom,szcze-
gólniezasprawąowianegomitamiInternetu.Równieżinneprocesyspołecz-
ne,jakzmianastrukturyprzestrzenimiejskich,wyizolowanedoświadczenia
9Natematzmiankonfiguracjiprzestrzeniiczasupor.np.:S.Sassen,Sozialräumliche
TendenzeninderÖkonomievonNewYorkCity,w:Stadt-Räume.DieZukunftdesStädtischen,red.
M.Wentz,FrankfurtamMain-NewYork1991,s.249-267;E.Siepmann,Raum,Zeitund
Knöllchen,w:Stadt-Räume.DieZukunftdesStädtischen,red.M.Wentz,FrankfurtamMain-New
York1991,s.47-61;M.Augé,Nie-miejsca.Wprowadzeniedoantropologiihipernowoczesności,tłum.
R.Chymkowski,przedm.W.J.Burszta,Warszawa2010;M.Castells,SpaceofFlows–Raumder
Stöme.EineTheoriedesRaumesinderInformationsgesellschaft,w:Stadt-Welt.ÜberdieGlobalisierung
städtischerMilieus,red.P
.Nolleriin.,FrankfurtamMain-NewYork1994;I.Modelmog,Ver-
suchungen.GeschlechterzirkusundGegenkultur,Opladen1994;tenże,ZeitundRaumimAufbruch.
KulturelleundgegenkulturelleBewegungsmomente,w:KulturinBewegung.BeharrlicheErmächtigungen,
red.I.Modelmog,E.Kirsch-Auwärter,FreiburgimBreisgau1996,s.147-164;G.Großklaus,
Medien-Zeit,Medien-Raum.ZumWandelderraumzeitlichenWahrnehmunginderModerne,Frankfurt
amMain1997;E.Grosz,Space,TimeandPerversion.Essayonthepoliticsofthebodies,London-
NewYork1995;D.Morley,K.Robins,SpacesofIdentity.GlobalMedia,ElectronicLandscapes
andCulturalBoundaries,London-NewYork1995;G.Franck,KünstlicheRaumzeit.Zurökonomi-
schenInterdependenzvonRaumundZeit,DMerkur”1997,nr9-10,s.902-913;K.-D.Keim,Mi-
lieuundModerne.ZumGebrauchundGehalteinesnachtraditionellensozial-räumlichenMilieubegriffs,
DBerlinerZeitschriftfürSoziologie”1997,nr7,s.387-399;K.M.Schmals,ZivileUrbanität.
VondergrofienErzählungzumWechselspielkleinerErzählungen,w:ZivileGesellschaft.Entwick-
lung,Defizite,Potentiale,red.K.Schmals,H.Heinelt,Opladen1997,s.399-423;J.Hofmann,
TopologicalOrderinginCyberspace,wykładwygłoszonypodczaskonferencjiEASST’98wLizbo-
nie,30września-3października1998,URL:https://duplox.wzb.eu/docs/lisbon/index.html
[pobranie:listopad2015];P
.Noller,Globalisierung,StadträumeundLebensstile.Kulturelleund
lokaleRepräsentationendesglobalenRaumes,Opladen1999.
10B.Guggenberger,UnterwegsimNirgendwo,DDieZeit”,11.11.1994,s.43.
11A.Kluge,H.Müller,DIchschuldederWelteinenToten”.Gespräche.Hamburg1995,s.80.
12P
.Virilio,DerkritischeRaum,tłum.M.Karbe,DTumult”1983,nr7,s.16.