Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wstęp
9
Najważniejszeośrodkihiszpańskiepowstaływregionachgęstoza-
ludnionychprzezludnośćtubylczą(wimperiachInkówiAzteków,
częstozakładanenagruzachstolictychludów).Naterenachdzisiej-
szejBrazyliinieistniaływielkiecywilizacjeprekolumbijskie,
awschodniaAmerykaPołudniowaprzedkonkwistąbyłasłaboza-
ludnionaprzezludnośćtubylczą.Portugalczycyzakładalinajpierw
faktoriehandlowe,którysłużyłyzapunktywyprawdointerioruoraz
portywywozutowarów.Siećmiastportugalskichpowstaławięcna
wybrzeżuatlantyckim.PortugalczycyprzybylidoAmerykiniejako
konkwistadorzy,alejakożeglarze,kupcyiprzedsiębiorcy,ijakotacy
wybieralinaswojepunktyhandlowenajlepszezatoczkinawybrzeżu,
zktórychpokrótkichpostojachpłynęlidalejdoIndii[Wilhelmy,
Borsdorf1984].Recife(dawnePernambuco),Salvador(Bahia)iRio
deJaneirostanowiątypoweprzykładylokalizacjifaktoriiportugal-
skichnawybrzeżu.DopieroodXIXwieku,jużniepodległepaństwo
brazylijskiezaczęłoprowadzićpolitykęzintegrowaniawnętrzakraju
zwybrzeżem.Jednymzelementówtejpolitykistałsięw1960roku
aktprzeniesieniastolicykrajuzRiodeJaneirodoBrasilii.
Ważnymmomentemwrozwojumiastbrazylijskichbyłow1888ro-
kuzniesieniewtymkrajuniewolnictwa.Złamanowreszciepoli-
tycznąwładzęwielkichwłaścicieliziemskich,potymjakzwycięstwo
MascatenadkrólemcukruwOlinda(1712)stałosięzwycięstwem
burżuazjinadwielkimiposiadaczamiziemskimi.Zniesienieniewol-
nictwadoprowadziłotakżedoupadkucesarstwa(1889).Czarniimu-
laci,wyswobodzenizzależnościodwielkichwłaścicieliziemskich
ipanówniewolników,zaczęlimasowomigrowaćdomiast.Zanied-
banywcześniejrozwójrzemiosłaiprzemysłuzacząłbyćświadomie
wspieranyprzezrepublikęiczarnyproletariatstanowiłwiększośćsiły
roboczej.Pomijającfakt,żewwynikuutratytaniejczarnejsiłyrobo-
czejgospodarkaplantacyjnawpółnocno-wschodniejczęścikrajuina
terenachzalewowychwregionieRiodeJaneiroupadła,zniesienie
niewolnictwamiałonieoczekiwaneinnekonsekwencje:uwolnieni
niewolnicyopuściliterenypołudniowejBrazylii,któreniebardzo
odpowiadałyimklimatycznie,iprzenosilisiędodynamicznie
rozwijającegosięregionuśrodkowejBrazyliizRiodeJaneirojako
centrummetropolitalnymcałegopołudnia.Częśćbyłychniewolni-