Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
którysprawił,żeutrzymaniepolitycznejrównowagipomiędzyPółnocą
aPołudniemstałosięniemożliwe.NaPółnocydominowałdynamicznie
rozwijającysięprzemysł.Dotamtejszychfabrykkierowałasię
większośćemigrantów,powiększającszeregiklasyrobotniczej.
Południeżyłozrolnictwaopartegonaplantacjachbawełny.Siłąrzeczy
stanypółnocnebyłyzainteresowanepolitykącelną,chroniącąprzed
konkurencjąprzemysłowychtowaróweuropejskich,stanypołudniowe
natomiastżądałylikwidacjicełochronnych,któreutrudniałyeksport
bawełnynaStaryKontynent,wzamianzaimporttanichtowarów
zEuropy.Odmiennośćgospodarczałączyłasięzodmiennością
obyczajowości.NaPołudniuosiedlałosięstosunkowowięcej
anglikanówniżczłonkówpurytańskichsekt.Ziemiańsko-
arystokratycznePołudniereprezentowałozupełnieinnąkulturęniż
farmersko-miejskaPółnoc.
Kandydatemrepublikanówwwyborachprezydenckichw1860roku
zostałAbrahamLincoln,adwokatzKentucky,zwolennik
abolicjonizmu.Niezdobyłwprawdzieanijednegogłosustanów
południowych,aleponieważdemokracirozbilisięnafrakcje
południowcówiludzizPółnocy,zdołałwygrać,zdobywającpoparcie
39%głosujących.WynikiwyborówpodzieliłyAmerykę.
20grudniaPołudniowaKarolinajakopierwszawystąpiłazeStanów
Zjednoczonych,a4lutegonastępnegoroku,posecesjiMisssipi,
Florydy,Alabamy,Georgii,LuizjanyiTeksasu,zadeklarowano
powstanieKonfederacjiStanówAmerykiPółnocnej,którejpierwszym
(ijedynym)prezydentemzostałJeffersonDavis.Wczasieinauguracji
padłysłowa,żerządKonfederacjijest„pierwszymwhistoriiświata
rządemopierającymsięnawielkiejfizycznejimoralnejprawdzie”
iże„Murzynniejestrównybiałemuczłowiekowi”.
WtymsamymczasienaPółnocynarastałruchabolicjonistów.Jego
przedstawicieleuznawaliniewolnictwozazłosamowsobie,nie
wdającsięwdyskusjenadprzewagamidobrzetraktowanego
niewolnikanadpomiatanymproletariuszemaninadzłymiidobrymi
stronamitegosystemu.Aktywnieprowadzonopropagandęprzeciwko
niewolnictwuiorganizowanoucieczki.Bialiliberałowie,wyzwoleni
Murzyni,kapłani,wspólnotykwakrów,włączalisięstopniowo
worganizacjęucieczek,tworzącsłynną„PodziemnąKolej”
(UndergroundRailroad).Niechodziłotuokolejwsensiedosłownym,
leczosystemwzajemnejpomocy,orozbudowanąsiećkryjówek
idziałanialudzidobrejwoli.Powstałatakzwana„siećkonduktorów”,
przeprowadzającazbiegówróżnymidrogami.