Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wprowadzenie
9
mykającąsięprostymopisom.Zainteresowanienurtemchaologicznym
wnauce,októrymjużwspominałyśmy,ztychwłaśnieposzukiwańwy-
nikło.AnalizyPaniProfesorwyrastajązgłębokiegoprzekonania,żeofak-
tachjęzykowychniemożnamówićwoderwaniu,bezichumieszczenia
wszerszymkontekściejęzykowym(takżeczasemkulturowym),bezwska-
zaniacałejgamywzajemnychzależnościróżnychpłaszczyznjęzyka.Tak
teżopisujesłowotwórstwo,mocnowanalizachzanurzonewobszarcałego
słownika,aletakpiszerównieżoinnychzjawiskachjęzykowych.
Faktyjęzykoweopisujenajczęściejwperspektywiehistorycznej,nie
bezgłębszejprzyczyny.Ogląddiachronicznydajebowiemperspektywępo-
zwalającązrozumieć.codlaNiejjestszczególnieważne.istotęopisywa-
nychzjawisk.Aflwidzenieistotywymagaperspektywy”.przypomnijmy
słowaBarbarySkargi,któreProfesorKrystynaKleszczowacytujewjed-
nymzeswoichartykułów.Toteż,mimoiżwieleJejpublikacjipoświęco-
nychjestteżtylkowspółczesnemujęzykowipolskiemu,właśniebadania
diachroniczneuznaćwinniśmyzanajbardziejdlaNiejcharakterystyczne.
Jestprzedewszystkimhistorykiemjęzyka,szukającymwhistoriiodpowie-
dzinanajważniejszepytania,dotyczącezjednejstronywspółczesności,
zdrugiej.ewolucjijęzyka.Stawiajasnopytanianietylkoometody,ale
przedewszystkimosensbadańhistorycznych.Zadaniemanalizydiachro-
nicznejjest,wedługNiej,nietylesamopisfaktówhistorycznych,ileich
interpretacja,poszukiwaniereguł,mechanizmówprzeobrażeń;próbazro-
zumieniatego,cowjęzykusiędzieje.Jeżelizatemprzeprowadzabardzo
szczegółowąanalizęjęzykową.takichprzykładówwniniejszymtomie
znajdziemywiele.tozawszemaprzedsobątenpodstawowycel:znale-
zienieodpowiedzinaelementarnepytaniadotycząceistotyiprzyczynza-
chodzącychzmian;zrozumienieiuogólnieniepoczynionychspostrzeżeń.
WtymkontekściełatwowytłumaczyćstosowanieprzezProfesormetody
porównywaniazsobądwóchnajodleglejszychpłaszczyznjęzykowych:sta-
ropolszczyznyiwspółczesności(przyznającprymatwspółczesności).Zesta-
wieniebowiemtychdwóchokresówpozwalanadostrzeżeniegłównych
kierunkówprzeobrażeń,pozwalanauogólnienia,syntezy.Terminperspek-
tywicznaewolucja,któregoużywawwielupracachKrystynaKleszczowa,
dobrzeoddajetenznamiennyrysJejmetody.
WJejartykułachdostrzeżemyteżinnąspecyficznącechę.przekona-
nie,żeohistoriijęzykajeszczeniewielewiemy,żewielejeszczeprzed
nami,historykami,nierozwiązanychproblemów.Toteżczęstowswoich
pracachnawołujedoposzukiwanianowychobszarówbadań,dofor-
mułowanianowychpytań.PosłużmysięJejsłowami:Interesująceiważne
jestnietylkoto,coznamy,aleprzedewszystkimto,czegojeszczeniewiemy.
Wniniejszymwydaniuzawartezostałyjedynieteksty,którejużwcześ-
niejbyłyopublikowane.Dotejporyjednakdowieluznichdostępbył