Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
34
ROZDZIAŁ1
Bobkowskijestwszędzieinigdziezarazemusiebie.Zdwóch
modelitożsamościemigracyjnej,opisanychprzezNycza8,jestpo
stronieMiłoszaraczej(Hstrategiazadomowienia”),niżpostronie
Gombrowicza(Hstrategiaobcości”),choćniejesttowjegoprzypadku
podziałczysty,bonaprzykładuważa,iżbyciepośródinnychdaje
myślinoweimpulsy,podpędzadorefleksji,stawiapytaniaosiebie
iinnych,coprzecieżgłównieeksponowałGombrowicz.Jesttospo-
sóbnapoznanie(lepsze)siebiesamego.Wantropologicznymsensie
opowieśćoinnychjestprzedewszystkimopowieściąosobie,ato
dlatego,iżzawszeopowiadamonichzeswojegopunktuwidzenia9.
Ja,któreopowiada,jestwgruncierzeczyważniejszeodJa,októ-
rymopowiada.Krótkomówiąc:dlaBobkowskiegoemigracjaiżycie
naemigracjiniejestproblemempolitycznym,leczzadaniemegzy-
stencjalno-poznawczymimieścisięwmodeluasymilacyjnym,anie
separacyjnymemigranta10.Należybyćmożedotej(post)nowoczesnej
formułyczłowiekabezojczyzny11,nomadyczypielgrzyma,którzy
wszędziesąusiebie,szybkosięaklimatyzująiwżywająwnoweśrodo-
wisko,przyjmująregułyjegożycia.Aleniemożnapowiedzieć,żejest
człowiekiem,którynatejdrodzezagubiłwłasnąidentyczność12iże
jegodecyzjaemigracyjnaopierasięnabraku.Przeciwnie:Bobkowski
jestkimś,ktomasilne,wręczobłędnepoczuciewłasnegoja,własnej
tożsamości,alejesttotożsamośćprzedewszystkimludzka,skraj-
nieindywidualnieczłowiecza,adopieropotempolska,szlachecka,
katolickaczywszelkainna(tożsamośćwewnętrznaversustożsamość
zewnętrzna).Jegoświadomośćopierasięnanadmiarzewyznaczni-
kówtożsamościowych,naichsilnymeksplikowaniuireflektowaniu,
8R.Nycz,{Każdyznasjestprzybyszem’.Wzorytożsamościwliteraturzepolskiej
XXwieku,HTekstyDrugie”1999,nr5,s.41–51.
9W.J.Burszta,K.Piątkowski,Oczymopowiadaantropologicznaopo-
wieść,Warszawa1994;W
.Kuligowski,Antropologia,czylitamizpowrotem,
w:Antropologicznewędrówkipokulturze,red.W.J.Burszta,Poznań1996.
10P
.Boski,M.Jarymowicz,H.Malewska-Peyre,Tożsamośćaodmienność
kulturowa,Warszawa1992,s.76.
11H.Bhabha,TheLocationofCulture,op.cit.,s.9.
12A.Kłoskowska,Kulturynarodoweukorzeni,Warszawa1996,s.418inast.