Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Stosunkisłowacko-polskiewlatach1938-1939
równieżnasząprzyszłąpostawęwobecSłowacji”
.Wzwiązkuzumową
oochroniezwróciłuwagę,żepozostawieniepróżninawschodniejgranicy
RzeszyNiemieckiejjestniemożliwe.Zdrugiejstronypodkreślił,żeumowa
takryjewsobiewielkiemożliwości,asposób,wjakizostanąonewykorzy-
stane,będziezależałodtego,jakrozwinąsięstosunkiniemiecko-polskie.
JeśliichkształtbędzieodpowiadaćNiemcom,nzaistniejemożliwość,by
problememSłowacjizajęłysięwspólnieNiemcy,WęgryiPolska”34.
WpodobnymtoniewypowiadałsięrównieżsamHitler.Wrozkazie
z25marca,skierowanymdonaczelnegodowódcywojsklądowych
gen.płk.WalteravonBrauchitscha,wyraziłwątpliwościcododotrzyma-
niaumowyoochroniezeSłowacją.Brauchitschodniósłprzytym
wrażenie,żeHitlerwykorzystujeSłowacjęjakokartęprzetargową
wrozmowachzWęgramiiPolską35.Polskaodrzuciłajednakteoferty.Po
razostatniHitlermówiłotejmożliwościwReichstagu,28kwietnia,
oznajmiając,żezaproponowałPolscetakżemożliwośćzapewnienianie-
podległości
PaństwaSłowackiegoprzezNiemcy,PolskęiWęgry.
Propozycjętęwymienionorównieżwmemorandum,któreotrzymała
przytejokazjistronapolska.Wodpowiedziz4majastwierdziłaona
jednak,żeofertywtakiejpostacinigdyjejniezłożono.Podałaprzytym
wwątpliwośćpodobneobietnicewsprawieSłowacji,któreokreśliłajako
nwojskowyipolitycznyprotektoratRzeszy”36.Jakzwróciłjużuwagęsło-
wackihistorykLubomirLipták,niemieckiepropozycjeoznaczały
wgruncierzeczypodziałSłowacjinatrzyczęści37.PrzemówieniaHitlera
wReichstaguwysłuchała,oczywiście,takżesłowackaekiparządząca.
Przykrewrażenierządusłowackiego,żeNiemcywykorzystująSłowację
jakoprzedmiotwymiany,potęgowałyteżpogłoskioporozumieniach
międzyNiemcamiaWęgrami38.
PopowstaniuPaństwaSłowackiegostosunkipolsko-słowackiewdal-
szymciągusięnormalizowały.OdrzucenieprzezPolskęniemieckich
żądańwsprawieGdańskaikorytarzawywołałopozytywnepropolskie
nastrojespołeczne,podobnejakpoodsunięciuSidora39.Obiestronybyły
34ADAP,BandVI,dok.73,s.72.
35Ibidem,dok.99,s.98.
36PDD,dok.250,s.416-420.
37Omożliwościutworzeniapewnegokondominium(wspólnejwładzy)nadSło-
wacjąHitlermówiłteżdorumuńskiegoministrasprawzagranicznych,GrigoraGafenca,
wmaju1939r.,kiedyzapoznawałgozofertamiskładanymiPolsce.PDD,dok.215,s.357.
Patrzteż:L.Lipták,Slovenskov20.storoèi,Bratislava1998,s.183;M.KoŹmiński,op.cit.,
s.264;J.Kaiser,DiePolitikdesDrittenReichesgegenüberderSlowakei1939-1945,
Bochum1969,s.75-80.
38A.Hrnko,Prièinył,op.cit.,s.397-398.
39D.Segeż,Vojenskoł,op.cit.,s.5,14.
21