Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
miejscowością,wktórejjestzlokalizowana.Podobnymprzykłademjest
działającadodzisiajnaUkrainieRówieńskaElektrowniaJądrowa.Jejnazwa
sugerowałaby,żejestpołożonawRównemalboprzynajmniejwjego
bezpośredniejokolicy.Nicbardziejmylnego:znajdujesięonawliniiprostej
około75kmodmiasta,wmiejscowościWarasz.Czyzatemjeśliwtejelektrowni
doszłobydoawarii,mówilibyśmyoawariiwRównem?Twierdzenie,
żekatastrofawydarzyłasięwCzarnobylujestzatembłędne.Jesttoprzede
wszystkimrezultatzałożenia,żenazwaelektrownimusiałabyćściślepowiązana
zjejlokalizacją.Niejesttojednakjedynategorodzajusytuacja
whistoriografii14.Oilestaramsięunikaćwięcpisania,iżdowybuchureaktora
doszłowCzarnobylu,otylestosujętermin„katastrofaczarnobylska”jako
nawiązaniedonazwyzakładu,aniemiejscategozdarzenia.Kwestiawłaściwego
umiejscowieniakatastrofytotylkojedenzmocnoutrwalonychmitów,zktórymi
przyjdziemisięmierzyćwniniejszejksiążce.
ZnazwąCzarnobylzwiązanyjestjeszczejedenproblem.WczasachPRL
używanozruszczonejwersjinazwymiasta–Czernobyl–któraprzeniknęła
dooficjalnegodyskursudotegostopnia,żeużywalijejtakżewwydawanych
przezsiebiepublikacjachprzeciwnicysystemukomunistycznego.Należyprzy
tympamiętać,żezgodniezzasadamijęzykapolskiego,tamgdzieistnieje
historycznaipolskanazwamiejscowości,należytęformęstosować.Takjest
właśniewwypadkuCzarnobyla.
Innym,równieczęstopopełnianymbłędem,jestmówienieokatastrofie
jądrowejczywybuchujądrowym,cosugerowałoby,żedoszłodookoliczności
noszącychcechyeksplozjibombyjądrowej.Wydarzenianocyz25
na26kwietniamiałyjednakżeinnycharakter:reaktorrozsadziłwybuchgazów,
główniewodoru.Kolejnymkontrowersyjnympojęciem,używanymwkontekście
tejkatastrofy,równieżprzezwieluspecjalistów,jestokreślenieawaria.
Dowypadkudoszłopodczasnieumiejętnieprzeprowadzonegotestuczyteż
eksperymentu,anierutynowejeksploatacjireaktora.Możnamiećzatem
wątpliwości,czyużywanieterminuawariajestwtymwypadkuwpełni
uzasadnione15.
Niemniejzdecydowałemsięponiesięgać,ponieważfunkcjonujewliteraturze
fachowejorazodnotowanojewewspomnianejjużskaliINES.Podobniejest
zokreśleniemelektrowniaatomowa.Niektórzyspecjaliściwskazują,żejedynym
właściwyminajbardziejprecyzyjnymterminemjestelektrowniajądrowa,
argumentując,żepojęcieelektrowniaatomowamożeodnosićsięrównież
dokonwencjonalnychelektrowni16.Używanietychterminówsynonimiczniejest
jednakdopuszczalne,awodniesieniudoCzarnobylskiejElektrowniJądrowejjest
totymbardziejuzasadnione,żeworyginalenosiłaonanazwęCzernobylskaja
AtomnajaElektrostancyja.Inneskomplikowanekwestieterminologiczne
związanezdawkami,skażeniem,wtymokreślającymijejednostkami,