Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
10
Przedmowa
iwartościowysposóbwchodząwpolemikęznaukąichcąbyćdlaniej
pewnąalternatywą,auSpinozyczyMalebranche’a(zewzględuna
ichskrajniespekulatywnyiapriorycznycharakter)całkowicieDtracą
kontaktzrzeczywistością”,ostatecznieniewytrzymująjednakpróby
czasuisądziśjedyniewielkimipomnikamihistoriimyśli.Wtychoko-
licznościachzdecydowanierozsądniejszymrozwiązaniemdlafilozofii
wydawałosięprzesunięciejejpunktuciężkościkuproblematyceepi-
stemologicznej,wtymwszczególnościskoncentrowanejnarefleksji
dotyczącejpodstawwiedzynaukowej,zwłaszczafizycznejimatema-
tycznej.Epistemologiaszerokorozumiana,takjakuprawianajestona
wówczasgłówniewobszarzebrytyjskiegoempiryzmu,niejestjed-
nakwstaniespełnićtychoczekiwańzewzględunafaktnadmiernego
skoncentrowaniasięnaproblematycepsychologicznej,problematy-
ceumysłu.Jejpodejściejestnieadekwatnedoistotyfenomenu,ja-
kimjestnowożytnanauka,cowdużejmierzewykazałdopieroKant.
ZtegopunktuwidzeniadużociekawsząwydajesiępropozycjaKarte-
zjusza,któregokoncepcjametafizyki(filozofiipierwszej)możebyćin-
terpretowanajakointeresująca,aczkolwiekchybazbytDmetafizycz-
na”(rolaBoskiejprawdomówności)refleksjaopodstawachwiedzy
naukowej,główniematematycznejifizycznej.
Wieksiedemnastyiosiemnastytotakżeokreswielkiegorozkwi-
tufilozofiispołecznejipolitycznej,atakżepowiązanejznimifilozofii
historii.Testosunkowonowe,azewzględunaswójpoziomiznacze-
niebardzoistotnedziedzinywobszarzenowożytnejrefleksjifilozo-
ficznej,takżemogąbyćtraktowanejakojeszczejednaodpowiedź
filozofiinawyzwaniawynikającezfaktuzaznaczającejsiędominacji
naukprzyrodniczych.Mogłybybyćjeszczewyraźniejsząalternaty-
wądlatychostatnich,otylewszakże,oileuznałobysięichdoniosłość
czy-zdrugiejstrony-nawetichmetodologicznąwyższośćnadma-
tematycznymprzyrodoznawstwem,jaksugerowałtonp.Vico.Jed-
nakoptymizmiargumentacjawstyluVico,skądinądbardzoproble-
matyczne,niemogąchybabyćdostatecznymwyjaśnieniemfenome-
nufilozofiispołecznejwmyślinowożytnej.Prawdziwejejznaczenie
poleganatym,żestanowionaswegorodzajuDdziejowąkonieczność
myśli”,którawfilozofiiiprzypomocyfilozofiiodnajdujeswojąwłasną