Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.1.Modelstandardowyfzykicząstekelementarnych
101040WierzchołkiwModeluStandardowym
7
Charaktersilnych,elektromagnetycznychisłabychsiłjestokreślonyprzezwłaś-
ciwościbozonówpowiązanejkwantowejteoriipolaorazprzezto,wjakisposób
bozonycechowaniałącząsięzfermionamizespinempołówkowym.
SprzężeniebozonówcechowaniazfermionamijestokreślanewModeluStandar-
dowymprzezwierzchołkioddziaływania,jakpokazanonarysunku1.4.Wkażdym
przypadkuoddziaływaniemjesttrzypunktowywierzchołektworzonyprzezbozon
cechowaniaorazwchodzącyiwychodzącyfermion.Zkażdymrodzajemoddzia-
ływaniazwiązanajestsiłasprzężeniag.WprzypadkuQEDsiłasprzężeniatopo
prostuładunekelektronu,gQED=e≡+|e|.
Silneoddziaływanie
e−
e−
e
γ
Tylkokwarki
Nigdyniezmienia
zapachu
q
αS≈1
g
gs
q
Wszystkiefermiony
Nigdyniezmienia
zapachu
e−
W
gw
Słabeoddziaływanie
νe
αW/Z≈1/30
Wszystkiefermiony
Nigdyniezmienia
zapachu
νe
Z
gz
νe
Wszystkiecząstkimające
ładunek.Nigdynie
zmieniazapachu
α≈1/137
Elektromagnetyzm
Rys01040
WierzchołkioddziaływaniawModeluStandardowym.
Sprzężeniecząstkizbozonemprzenoszącymoddziaływanienastępujetylkowtedy,
gdycząstkaprzenosiładunekoddziaływania.Naprzykładtylkoelektrycznienałado-
wanecząstkisprzęgająsięzfotonem.TylkokwarkiprzenosząładunekkolorowyQCD,
azatemtylkokwarkiuczestnicząwoddziaływaniusilnym.Każdyzdwunastupodsta-
wowychfermionówprzenosiładunekoddziaływaniasłabegoznanyjakoizospinsłaby
iztegopowoduwszystkieuczestnicząwoddziaływaniusłabym.Słabeoddziaływanie
przezprądynaładowanenieodpowiadazwykłemupojęciusiły,ponieważłączyze
sobąfermionyzróżnymzapachem.PonieważbozonyW+iW-mająładunkiodpo-
wiednio+ei-e,więcwceluzachowaniaładunkuelektrycznegosłabeoddziaływanie
przezprądynaładowanesprzęgatylkoteparypodstawowychfermionów,któreróż-
niąsięojednąjednostkęładunkuelektrycznego.Zdefinicji,wprzypadkuleptonów
oddziaływaniesłabesprzęganaładowanyleptonzodpowiadającymmuneutrinem,
Wprzypadkukwarkówoddziaływaniesłabesprzęgawszystkiemożliwekombinacje
różniącesięojednąjednostkęładunku,