Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
ODTRZECHELEMENTARNYCHSTRATEGIIBADAWCZYCH…
Problemyzuczestnictwem
PrzytoczmynapoczątekznamiennąwypowiedźKazimierzaW.Frieske:
Zarównowspołeczeństwach,jakieznamyzprzekazówhistorycznych,jakiwspo-
łeczeństwachwspółczesnychdostrzegamyobecnośćludzi,którzy–zrozmaitych
powodów–uczestnicząwżyciuzbiorowymwstopniumniejszymaniżelijego
pozostaliuczestnicy
1.
Zauważmy,żezałożonotustopniowalnośćuczestnictwa.Wdefinicjach
marginalnościiwykluczeniaspołecznegomowateżonbrakuuczestnictwa”lub
nniezdolnościdouczestnictwa”.Pierwszepytanie,jakiesięnamnasuwamożna
wyrazićkrótkoparafrazującuwagiAmartiiSenadotyczącenierówności-nuczest-
nictwowczym?”.Odpowiedźjużpadła-wnżyciuzbiorowym”,aletrudnosię
niązadowolić,gdyżjesttokategoriabardzoabstrakcyjna.Zaczynamywięcroz-
kładaćnżyciezbiorowe”nasfery,obszary,wymiary,poziomylubdziedziny,
dochodzącm.in.dongospodarczegożyciazbiorowego”,npolitycznegożycia
zbiorowego”czynstowarzyszeniowegożyciazbiorowego”,któremożnadalej
dzielićnajeszczemniejszejednostki.Mowaniekiedypoprostuoróżnychob-
szarachtegożyciaopatrzonychwarunkiem,żesąnimiwszystkiete,którezta-
kichczyinnychwzględówpowszechnieuznajesięzaważnealbonawetbardzo
ważne.Wtedybrakuczestnictwawtychważnychobszarachodrazuuznajesię
zaproblem.Takczyinaczejkierujenastokurozważaniomnadludzkązbioro-
wościąiwypływamynaoceanteoriisocjologicznej.
Dlaczegoniskipoziomuczestnictwalubnieuczestnictwowżyciuzbioro-
wymuznajesięzaproblem?Możetakbyćzconajmniejdwóchogólnychpo-
wodów:
1)życiezbioroweuznajesięzacennesamowsobie,
2)życiezbiorowejestinstrumentemosiąganiainnychcennychrzeczy,przy
czymmogąbyćonecennezpunktuwidzeniawłasnegointeresujednostki
i/lubtakczyinaczejpojmowanegodobrawspólnego.
Życiezbiorowe,aściślejniektórejegoformyniezawszejednaksąoce-
nianejednoznaczniepozytywnie.Jeżeliuczestnictwemwżyciuzbiorowymjest
teżmłodzieżowagangsterka,prostytucja,pracawSBalbopracadzieciwkopal-
ni,tozapewneniewszyscybędąchcielizwiększaniauczestnictwawtakichfor-
machżyciazbiorowego.Wtedyniebrakuczestnictwajestproblemem,alewła-
śnieuczestnictwo,któreoceniasięnegatywnieimówisięonim,żejestnazłych
1K.W.FieskeiP.Poławski:Opiekaikontrola.Katowice1999,s.83.
29