Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
38
TransformacjasystemowawPolsce
Północnoatlantyckiego(NATO)orazZSRRijegosojusznikamiskupiony-
miwUkładzieWarszawskim.
Zakończenietegokonfliktu,dominującegonaświecieprzeztakdłu-
giokresorazniezwykleintensywnegoigłębokiego,oznaczałocałkowitą
zmianęporządkuświatowego.Chodziłotunietylkoozmianęzasadnicze-
goukładusiłnaświecie—orozpadsystemudwubiegunowego(bipolar-
nego)ikształtowaniesięnowego.Istotnymwyzwaniemdlaspołeczności
międzynarodowejstałosięrównieżuporaniezpozostałościamiodchodzą-
cegoładu,rywalizacjizimnowojennej.Nabardzoprosty,alefundamen-
talnyfaktwtejmateriizwracauwagęJózefKukułka,opisującproblemy
przejściazjednegododrugiegoładuwstosunkachmiędzynarodowych:
uładnowyniejest(…)prostymodrzuceniemstarego,leczstanowijegore-
asumpcjęwnowychokolicznościach”
94
.RomanKuźniardodaje,żeupo-
wstanienowegoładunieoznacza,żenieprzetrwałyniektóreelementy
ładustarego”
95
0
WokresieZimnejWojnystrefywpływównaświeciepodzielonebyły
wzasadziepomiędzydwaglobalnesupermocarstwaatomowe—USA
iZSRR
96
.Tedwaośrodkiprzywódczeskupiaływokółsiebieświatowąsiłę
politycznąimilitarną,apozostałeelementyładuświatowegobyłypośred-
niolubbezpośrednioimpodporządkowane
97
.Przezponadczterdzieścilat
konfrontacjamiędzynimiprzebiegałanakilkupłaszczyznach:ideologicz-
nej,politycznej,militarnej,ekonomicznej,społecznejorazkulturowej.Naj-
ważniejszejednakwtymbipolarnymporządkubyłoto,costanowiłooisto-
cieZimnejWojny,awięcwyścigzbrojeńistrategiawzajemnegoodstrasza-
niasięwobawieprzedużyciembroninuklearnej.Zdawanosobiebowiem
sprawępoobydwustronachtzw.uŻelaznejKurtyny”,żewojnaatomowa
zaszkodziłabycałemuświatu,zarównojednej,jakidrugiejstronie
98
0
Dziękitakiemuułożeniustosunkówświatzimnowojennybyłświa-
temwmiaręstabilnym
99
,którycharakteryzowałsiępewnąsymetrią
100
,
uporządkowaniemorazwewnętrznąlogikąiprzewidywalnością
101
.Był
94
R.Kuźniar,Pozimnowojenne….,op.cit.,s.72.
95
Ibidem,s.72.
96
T.R.Aleksandrowicz,Bezpieczeństwo…,op.cit.,s.10.
97
W.Malendowski,Nowy…op.cit.,s.545.
98
E.Cziomer,Międzynarodowyładpolityczny,[w:]E.Cziomer,L.W.Zyblikiewicz,Za-
ryswspółczesnychstosunkówmiędzynarodowych,Warszawa2007,s.178.
99
T.R.Aleksandrowicz,Bezpieczeństwo…,op.cit.,s.25;R.Kuźniar,Pozimnowojenne…,
op.cit.,s.158.
100A.Żebrowski,WywiadikontrwywiadXXIwieku,Lublin2010,s.72.
101Ibidem,s.80.