Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Organizacja
29
Kaz
˙dyzprzedstawionychpodziałówniejestzupełnyirozła
˛czny;nie
jesttozatemklasyfikacjawsensiematematycznym,ajedynieokreślonatypologia.
Wartozwrócićrówniez
˙uwage
˛narole
˛krajowegorejestruurze
˛dowegopodmiotów
gospodarczych.Obejmujeonspisorganizacjifunkcjonuja
˛cychwdanymkraju;
wPolscenazywasie
˛goREGON-em.Jesttorejestradministracyjnyprowadzony
przezprezesaGUS;wpisujesie
˛doniegowszystkiepodmiotygospodarcze
inazywasie
˛jejednostkamiprawnymi.Dorejestruwpisujesie
˛równiez
˙:
osobyprawne,organizacjeniemaja
˛ceosobowościprawnej,osobyfizyczne
prowadza
˛cedziałalnośćgospodarcza
˛orazichzakłady,oddziały,filie.Jez
˙eli
powstaja
˛wa
˛tpliwości,czyanalizowanyobiektjestorganizacja
˛,tonalez
˙yspra-
wdzićnumerREGON-u.
Najliczniejsza
˛grupe
˛organizacjistanowia
˛:spółkihandlowe(działaja
˛cena
podstawieprzepisówkodeksuprawahandlowego),spółdzielnie,przedsie
˛biorstwa
państwowe(przedtransformacja
˛podstawowaformaorganizacyjnawPolsce),
agencjerza
˛dowe,partiepolityczne,zwia
˛zkizawodoweistowarzyszenia.
Niekiedyuwaz
˙asie
˛,z
˙ewszystkieorganizacjemoz
˙napodzielićnadwa
zasadniczetypy:zwia
˛zkiinstytucyjneorazzrzeszenia.Zwia
˛zkiinstytucyjnesłuz
˙a
˛
swoja
˛działalnościa
˛szerszejspołeczności,awie
˛cotoczeniu,zrzeszenianatomiast
słuz
˙a
˛swoimczłonkom,realizuja
˛csamodzielnieprzeznichokreślonezadania.
Corazwaz
˙niejszyjestpodziałorganizacjina:giełdoweipozagiełdowe.
Wprowadzenieorganizacjinagiełde
˛pozwalazdobyćprestiz
˙,dodatkowe
środkifinansowe,aconajwaz
˙niejsze—jejzewne
˛trzna
˛iwmiare
˛obiektywna
˛
ocene
˛.
Istotna
˛cecha
˛organizacjijestto,z
˙esa
˛onewwie
˛kszościsformalizowane
izhierarchizowane.Sformalizowanieprzejawiasie
˛tym,z
˙ecele,struktury,zada-
nia,proceduryiuprawnieniazarza
˛dzaniasa
˛sformułowaneizawartewdokumen-
tachorganizacji—wstatucieiregulaminie.Zhierarchizowanieorganizacji
poleganatym,z
˙efunkcjonujeonawedługzasadwielopoziomowejhierarchii
(najwyz
˙szypoziomzarza
˛dzaniastanowinajwyz
˙szekierownictwo,natomiastnaj-
niz
˙szy—wykonawcy).
Rozpatruja
˛corganizacje
˛wuje
˛ciuatrybutowym,moz
˙nawydzielićposzczegól-
necze
˛ści,czyliprzeprowadzićtzw.podziałwewne
˛trznywedługrealizowanych
zadań.Dlategomoz
˙nawyróz
˙nićworganizacjidwieistotnejejcze
˛ści:działalność
podstawowa
˛(np.produkcja,usługi)idziałalnośćpomocnicza
˛(np.zarza
˛dzanie
zasobamiludzkimi,marketing).Organizacjesa
˛zesoba
˛powia
˛zanewróz
˙nysposób.
Wartowymienićnajpopularniejszetypyorganizacjiwpraktycegospodarczej:
koncerny,holdingiorazróz
˙negotypuspółki(jointventures,konsorcja,spółki
akcyjne,spółkicywilne,spółkizograniczona
˛odpowiedzialnościa
˛),spółdzielnie
iorganizacjewirtualne.
Koncernjesttoduz
˙aorganizacjagospodarcza,grupuja
˛capodwspólnym
zarza
˛demkilka,aniekiedykilkaset,róz
˙nychprzedsie
˛biorstwozbliz
˙onymprofilu
produkcjiiusług.Cze
˛stojednostkiorganizacyjnewchodza
˛cewskładkoncernu
uzupełniaja
˛sie
˛.Koncernymaja
˛róz
˙nycharakter,najcze
˛ściejsa
˛to: