Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
2.Prawdamaterialnaaprawdasądowa
obiektywnieifałszywesądowo33.Jakzostałotozasygnalizowanepowy-
żej,kryteriumprawdziwościsądowejoderwanejestodoceny,czy
przeprowadzonewnioskowaniedoprowadziłodoustaleńfaktycznych
zgodnychzpozajęzykowąrzeczywistością,awięcczyosiągniętyzostał
efektprawdziwościmaterialnej.Zanalogicznąsytuacjąspotykamysię
iwodwrotnymkierunku.Wystąpienieprawdziwościmaterialnejnie
jestpowiązaniezwcześniejszymuznaniem,iżproceduralnenormy
zostałynależyciezastosowane-niespełnienieformalnychregułrządzą-
cychpostępowaniemwielokrotnienieprzekreślamożliwościosiągnięcia
ustaleńfaktycznychzgodnychzprawdąwjejklasycznym,korespon-
dencyjnymujęciu,anierzadkowręczjąułatwia.
2.Przenoszącwskazanewyżejzależnościistniejącemiędzyobiema
prawdaminagruntskodyfikowanychprocedurprawnych,należy
przedstawićnastępującestanowisko.Niezależnieodsposobuukształto-
waniaroliprawdymaterialnejnagruncieprocesowym(awięcróżnego
rodzajuformpostrzeganiajejjakozasadęprocesową),oczymszerzej
będziemowawdalszejczęścipracy,należywyrazićprzekonanie,iż
wramachkodyfikacjiprocesowychpierwotnym,azarazempodstawo-
wymkryteriumocenyprawdziwościdokonanegorozstrzygnięciajest
zgodnośćprzeprowadzonegopostępowaniazistniejącymiregułami
postępowania(prawdziwośćsądowa).Takiestanowiskozdajesiętakże
prezentowaćT.Gizbert-Studnicki,jednoznaczniepodkreślając,że
wsytuacji,gdyocenianezdaniejestprawdziweobiektywnie,leczfałszy-
wesądowo,powinnozostaćodrzucone,podnosząc,nżekryteriumak-
ceptacjizdańbędącychwytworamiustaleńfaktycznychstanowiwyłącz-
nieprawdasądowa.Nawetpełneprzekonaniesąducodo«obiektywnej
prawdziwości»danegozdanianiemożeprowadzićdozaakceptowania
gojakoelementupodstawyfaktycznejorzeczeniasądowegowsytuacji,
gdyzdanietojest«fałszywesądowo»,tj.ustaleniefaktyczne,którego
tozdaniejestwytworem,naruszaopisanewcześniejreguły”34.Wistocie,
niezbędnejestwięcdokonanieoceny,czyregułyodnoszącesiędo
ustaleniafaktówzostałynależyciezastosowaneczyteżnie.Podstawę
dlatakiegotwierdzenianależyposzukiwaćwnormiekonstytucyjnej,
zawierającejnakazdziałaniaorganówpaństwowych(wtymtakżewy-
miarusprawiedliwości)napodstawieiwgranicachprawa(art.7Kon-
33Por.T.Gizbert-Studnicki,Prawdasądowa...,s.16.
34Por.ibidem.
33