Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
8|ZJAWISKAMIGRACJIIUCHODŹSTWAWKULTURZEISZTUCEWXXIXXIWIEKU
ZapunktwyjściaprzyjęławojnęoniepodległośćAlgierii(1958-1962),która
zajmujeważnemiejscewpolityceupamiętnienia,cojesttymbardziejistotne,
żeFrancjaiAlgieriastworzyłydwaodmiennewspomnieniatychokrutnych
wydarzeń.
HannaKowalskazwracauwagęnarelacjemiędzyWschodemiZachodem
wperspektywiefilmuUlrichaSeidlaImport/Eksport(2007).Analizaprowadzo-
najestzperspektywydyskursupostkolonialnego.Autorkazauważa,żepoprzez
wyznaczeniehoryzontuciałaikulturyreżyserodkrywamechanizmywłaściwe
danejkulturzeiprzyglądasięludzkiejnaturzepoprzezkolonialnenegatywy.
Wskazujeona,żeuSeidlarelacjemiędzyosobamipochodzącymizdwóchczęści
Europycechujeprzemocowastruktura,plasującanaznaczniegorszejpozycji
obciążonychbrzemieniempostkomunizmuimigrantówzEuropyWschodniej.
Podkreślaukazaneprzezreżyserafałszywepoczuciewspólnoty,umocowane
wokółwyzysku,poniżeniaidehumanizacjinobcego”
.
NaprzykładziefilmudokumentalnegoCampVictory,Afghanistanwreżyserii
CarolDysingerŁukaszJureńczykporuszakwestięprzyjaźni,jakanarodziłasię
międzyosobamiwywodzącymisięzdwóchodległychkręgówkulturowych.
Głównychbohaterów,oficerówarmiiamerykańskiejiarmiiafgańskiej,połączył
wspólnycelwpostacistabilizacjipowojennegoAfganistanu.Szczera,oparta
nazaufaniuisilnychemocjachwięźnarodziłasięwbardzotrudnychwarunkach
ciągłegozagrożeniażyciaizmaganiasięzcodziennymisprawamiszkoleniażoł-
nierzyAfgańskiejArmiiPaństwowej.WobliczubeznadziejnejsytuacjiwAfga-
nistanieuczucieto,przełamująceszeregbarieriróżnic,dajeiskierkęnadziei
nalepsząprzyszłość,mimożeafgańskibohaterjejniedożyje.
RadosławSajnapodejmujeproblemwykorzystywaniaprzezpaństwainaro-
dydziedzictwamuzycznegowybitnychkompozytorów-emigrantów(m.in.Fry-
derykaChopina,IgnacegoJ.Paderewskiego,SergiuszaRachmaninowa,Astora
Piazzolli)docelówpromocyjnych.Autorzauważa,żewyjazdzkrajuumożliwiał
artystomzdobyciesławy(idobrobytuczymajątku),alenieoznaczał,najczęściej,
zerwaniazeswoimikorzeniami.Takasytuacjadajewspółcześnieszerokiemoż-
liwościwykorzystaniaichsukcesówdocelówpromocyjnych.
WojciechTrempałazwracauwagęnaproblemglobalnegokryzysuśrodo-
wiskowego.Szacujesię,żewspółcześnieżyjenaświecieokołokilkadziesiątmi-
lionówuchodźcówklimatycznych.Nasytuacjętychwieluosóbzmuszonych
doopuszczeniakrajunaskutekbrakudostępudopodstawowychzasobówczy
klęskżywiołowychniepozostająobojętnitwórcykulturyisztuki.Autornalicz-
nychprzykładachzeświataliteratury,filmuimuzykirozważareakcjęartystów
nanasilającesiępoczuciezagrożeniaekologicznego,atakżenarolękultury
isztukiXXIwiekuwkształtowaniuświadomościorazpostawekologicznychjej