Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Fotografiawtensposóbsłużydoarchiwizowaniaprzedmiotów,ludzi,
ichobecności,aleteżdokumentowaniazmianspołecznych,ekonomicznych
ipolitycznych.NiesposóbpisaćdzisiajopracachŁodzińskiej,AndrzejaKramarza
zserii1,62m2domu(2004)lubPokojachpanieńskich(2007)tejpierwszej,nie
przywołującsłówsamejRydet,przekonanej,że„instynktownieipodświado-
miedopasowujemydomdosiebie”13.JednakfotograficznychpracŁodzińskiej
iKramarza,azwłaszczaPustołyczyMilachanienależytraktowaćwyłącznie
jakoopowieściocodzienności,aleocodziennościzależnejodwarunkówpolitycz-
nychiwarunkowanejskutkamidziałańekonomicznych.TymczasemRydet,
charakterystyczniedlafotografów,którzyodlat50.wPolsceniechcielibyć
identyfikowanizbieżącymdyskursempolityki(przedewszystkimwpropagan-
dowymdokumencieireportażu),tematówhistorycznychniepodejmowała,
niekomentowałatakżewspółczesnychsobiewydarzeń.Mazurpiszewręcz,że
jejdorobek„jestufundowanynawyparciu”idopieroZapissocjologiczny,reali-
zowanywlatach80.możnałączyćzkomentarzemdoówczesnychczasów14.
Dlategoteżzapewnewspółcześnidokumentaliści,dlaktórychzaobrazem
zawszeskrywasięznaczeniekulturowe,takchętniedoZapisu…sięodwołują,
pomijającinnecyklejejprac.Sienkiewiczprzywołujenaprzykładtefragmentyjej
wypowiedzi,któremogąpotwierdzić,nazwijmyto,„dokumentująco-rzeczowe”
podejściedoświata:
Wpierwotnychzałożeniachartystkifotografowaneosobymiałystanowić
takisamelementwnętrzajakinneprzedmioty,byćjednymzpunktówtej
specyficznejinwentaryzacji15.
PodobnienafotografieRydetpatrzyAnnaCymer,traktującjejtwórczośćjako
swoistą„duchologię”lat70.i80.Autorkasporządzanaichpodstawiekatalog
najczęściejpowtarzającychsięobiektów.Wyróżniatakieprzedmiotyjakmoni-
dło,makatkę,dekoracje,bibeloty,meblościankę,obrazkizJanemPawłemII,
święteobrazy,atakżeprzykładysztukiludowejorazzwierzęta.Wtensposób
zdjęciaRydetpozwalająopisaćcodzienneżyciewzeszłymstuleciu16.
13ZofiaRydetoswojejtwórczości...,s.35.Por.M.Michałowska,Foto-teksty.Związkifotografii
znarracją,WydawnictwoNaukoweUAM,Poznań2012.
14A.Mazur,Pokońcufotografii…,s.47.
15K.Sienkiewicz,ZofaRydet…
16
A.Cymer,PolskiedomynazdjęciachZofiiRydet,culture.pl,htps://culture.pl/pl/artykul/
polskie-domy-na-zdjeciach-zofii-rydet(dostęp:21.04.2018).
24
MariannaMichałowska