Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
16
Życiecodziennewmatriksie
w1979rokuwynosiła230,tow1997roku–już649.Nakładynawię-
ziennictwowlegendarnymstanieKaliforniasąwiększeniżnaszkol-
nictwowyższe.PodobniekształtujesięsytuacjawEuropie,którachoć
oniebobardziejbezpieczna(?),restrykcyjna(?),notujewanalogicz-
nymokresiewzrostwięźniówod50do300%(wAngliiiWaliijestto
140więźniówna100000mieszkańców).Boomwbudownictwiewię-
ziennymwystępujepowszechnie.
Niejesttojednakoznakasamegotylkowzrostuprzestępczości
czywykrywalnościprzestępstw.Przeciwnie,jesttooznakagwałtownych
zmianspołecznych,nierozpoznanychczęstodokońcaiobejmujących
przemianywszechstronnieokreślającenasząegzystencję.Unierucha-
mianiuwwięzieniach,jakżezbliżonemudostanubezrobocia,poświęca
Baumanciekawąanalizęzmianfunkcjikarywięzieniawporównaniu
zwiekiemdziewiętnastym.Oiletamtowięzieniebyłoformąwdraża-
niadopracy,dyscyplinyiorganizacji,toobecnie,wczasachszalejącego
bezrobociairosnącejprzestępczości,pracajakorzadkośćzostajeod-
mówionawięźniom,aichsamychpoddajesięreżimowiodzwyczajania
odpracyiwszystkiego,cosięzniąłączy.
Unieruchamianiuwięźniówtowarzyszywskaliświatowejwytwarza-
niekosmopolitycznychklasspołecznych,dlaktórychpunktemodnie-
sienianiesąjużwcorazwiększymstopniuwłasnepaństwo,naród,spo-
łeczeństwo,leczświatjakobytglobalny,swobodniepenetrowanyprzez
ponadnarodoweorganizmygospodarczesprowadzającenarodowerzą-
dydoczegośnakształtprowincjonalnego„komisariatupolicji”zarzą-
dzającegoregionalnąsiłąroboczą.Teponadnarodowegrupyspołeczne
(Baumanposługujesiętu,choćluźno,terminem„klasy”)sąwszędzie
„usiebie”
.Łatwośćichporuszaniasięwświecieprowadziautora,szy-
derczochybatraktującegotezęokońcuhistorii,dostwierdzenia„końca
geografii”
,końcanarodowejczyregionalnejizolacjiodrębnychpodmio-
tówgospodarczych.
Awięcmamy,chybatakżezdaniemZ.Baumana,doczynieniazpo-
wstawaniemczegośnapodobieństwoświata-systemuwstylukoncep-
cjiImmanuelaWallersteina.Podziałówklasowychniemożnawiązać
tylkozanaliząwdanympaństwieczyspołeczeństwie.Sądzęzresztą,
żewieluconajmniejodpoczątkuXXwiekutegonieczyni.Punktem
odniesieniamusibyćcałaZiemiajakozróżnicowanysystemstosunków
społecznych.Kapitalizmglobalny„wytworzyłdżunglę”(A.Giddens),
któraniepodlegaglobalnejkontroli,aprzestarzałenarodoweformytej