Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
AndrzejDudek
AdamaMickiewiczaantropologiakulturyrosyjskiej
Wspominającprof.ElenęCybienko(1923-2011)
iprof.WiktoraChoriewa(1932-2012),
wybitnychpolonistówrosyjskich,znawcówMickiewicza1
nAch,jaktyznaszRosjan!”
2
.WedługrelacjiLeonardaRettela
3
takmiałwykrzyknąć
książęGagarin
4
,reagującnawypowiedźMickiewicza,komentującegozapewnienia
księciaowielkiejżyczliwościdlapoety.AutorDziadówmiałwówczasrzec:nwierzę
cibardzo,żemniekochasz,aletotylkopoprawejstronieDźwiny,bopolewej,tj.na
LitwieinaRusi,niewahałbyśsięmnieotruć,gdybytegowymagaławaszapolityka”
.
Taanegdotycznahistoria,przekazanaprzezświadka,eksponujekilkawłaściwości
charakterystycznychdlaMickiewiczowskiegooglądukulturyrosyjskiej,ujawnio-
nychwobrazachliterackich,wretorycetekstówpublicystycznychiwprofesorskich
wywodach.WrelacjiRettelamożnadostrzeciłatwośćwnawiązywaniukontaktów
zRosjanami,ikomunikаtywnąskuteczność,ipewnądozębudowanychnadoświad-
czeniachobawiuprzedzeńwobecoficjalnejRosji,któreskłaniająMickiewiczado
1
Wewdzięcznejpamięciautorazachowałosięspotkaniezprof.ElenąCybienkoiprof.Wiktorem
Choriewem-organizatoramimoskiewskiejkonferencjinАдамМицкевичипольскийромантизм
врусскойкультуре”wpaździerniku2005roku.
2A.Mickiewicz,Dzieławszystkie,t.16,RozmowyzAdamemMickiewiczem.Zebrałioprac.S.Pigoń.
PrzedmowęnapisałW
.Mickiewicz,Warszawa:NakłademSkarbuRzeczypospolitej.Wydaniedokonane
zmocyuchwałySejmuUstawodawczegoRzeczypospolitejPolskiejzdnia18XII1920roku.SkładGłówny
wKasieim.Mianowskiego1933,s.272.
3LeonardRettel(1805-1885),jakpodajeS.Pigoń,tonpublicystaihistoryk”
,uczestnikzebrańwKole
SprawyBożej,częstospotykającysięzMickiewiczem,tłumaczfrancuskichtekstówpoetywparyskim
wydaniuDziełz1880roku;zob.ibidem.
4WewspomnieniachRettelaprzytoczonajestrozmowa,znktórymśzGagarynów”
.Biorącpoduwagę
fakt,żetenfragmentwspomnieńzostałzamieszczonyprzezredakcjęwdzialeobejmującymmateriały
zokresu1830-1840,owymrozmówcąMickiewiczamógłbyćksiążęIwanSiergiejewiczGagarin(1814-1882),
od1838rokuzatrudnionywrosyjskiejambasadziewParyżu,późniejszykonwertytanakatolicyzm(1842),
jezuita(od1843),wydawcapismFiodoraTiutczewaiPiotraCzaadajewa.Zob.B.Mucha,Rosjaniewobec
katolicyzmu,Łódź1989,s.88-104;A.Walicki,Rosja,katolicyzmisprawapolska,Warszawa2002,s.285-360;
U.Cierniak,Wiaraiwładza.WokółsporuokatolicyzmichrześcijańskąEuropęwdziewiętnastowiecznej
myśliiliteraturzerosyjskiej,Częstochowa2013,s.170-192.