Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.Autoryzacjawsystemachkomunikowaniawybranychpaństw
Wzasadniczoodmiennychokolicznościachtworzyłsięsystemprawa
anglo–amerykańskiego,wktórymlegalnośćdziałaniazasadzasięnanormach
zwyczajowych,anienanormachprawastanowionego
5
.Braknormpraw-
nychwyznaczającychzakresswobódiwolnościobywatelskichjestwsyste-
miecommonlawtraktowanyjakonajpewniejszaichgwarancja
6
.Jeślimoże
byćmowaoistnieniunormprawnychwsystemiecommonlaw,toskładają
sięnanieograniczenianarzuconeprzezparlamentisystemprecedensów
ustanowionychprzezorzecznictwobrytyjskichsądów.Wolnośćiswobody
istniejąpozatymiograniczeniami.Dozwolonejestzatemwszystkoto,co
niejestzakazane
7
.Zasadatajesttakżestosowanawodniesieniudoprasy.
Wspólnydlaobusystemówjestfakt,żepaństwodopuszcza,wnie-
którychsferachżyciaspołecznego,istnieniemetodsamoregulacji.Naj-
wcześniejinstytucjasamoregulacjidziałalnościprasowejiwykonywania
zawodudziennikarzapowstaławSzwecjiw1916r.,kiedytodziennikarze
iwydawcyprasyutworzyliTrybunałHonorowy,któregozadaniemstałosię
rozpatrywanieskargodbiorcównapostępowaniedziennikarzysprzeczne
zzasadamietykizawodowejisztukiuprawianiadziennikarstwa
8
.Wsy-
stemachprawastanowionegoinstytucjesamoregulacjiistniejąotyle,oile
spełniająbądźconajmniejuzupełniająwładzęsądowniczą,aichwerdyk-
ty,choćpozbawionemocyprawnej,sąrespektowaneprzezśrodowiska
poddanesamoregulacji.Instytucjetetworząwłasnysystemnorm,któresą
zwyklepowtórzeniembądźrozwinięciemnormprawastanowionego.Ich
działaniazmierzajądowprowadzeniasamodyscyplinyiprzestrzeganiaza-
sad,dziękiczemuwyłączonazostajekoniecznośćinterwencjizestronypań-
stwa.Tymnależyuzasadniaćdziałaniapolegającenauchwalaniuprzeznie
regulaminówikodeksówetycznych,którewswoichzałożeniachstawiają
gwarantującychrównowagępomiędzyswobodąwyrażaniaopiniiaprawamiiwonnościamiin-
nychosób.Należądonichm.in.Francja,NiemcyiPolska.Trzecimodelgwarantowaniawolno-
ściwypowiedzi,opierającysięnaistnieniuinstytucjisamokontroli,realizująkrajenordyckie,jak
SzwecjaiNorwegia.Poglądtakiprezentująmedioznawcyfrancuscy,m.in.J.Leprette,H.Pigeat,
Lalibertédelapresse.Leparadoxefrancais.Deuxiémeraportdugroupdetravail,Paris2003,s.11.
5
WdoktryniepodnosisięczasamizarzutdotyczącybrakuracjonalnościikierowaniesięUślepym
konserwatyzmem”przezbrytyjskichsędziów,którzyorzekajązgodnieznormązwyczajową
Uuznającprymatindywidualnychinteresówjednosteknad,znacznietrudniejszymidosprecy-
zowania,interesamiszerokiegoogółu”,cytza:B.H.Bladocha,Wolnośćsłowawsystemiemedialnym
WielkiejBrytanii,Toruń2003,s.248.
6
E.Burkekrytykujerewolucjęfrancuską,twierdząc,żezasadzasięnailuzji,jakobywolnośćiswo-
bodyobywatelskiemożnabyłonakazać.Jegozdaniemwolnośćrealizujesięwtedygdypaństwo
wniąnieingeruje(zob.H.Pigeat,Éthiqueetqualitédel’information,Paris2003,s.2).
7
8
Leprette,H.Pigeat,Laliberté...,s.13.
Tamże,s.32.
13