Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
22
Rozdział1.Podstawowekategoriebezpieczeństwanarodowego
któreoddziałująnegatywnienaludzilubdezorganizująichcodziennefunkcjono-
wanie,leczniemajązwiązkuzbezpieczeństwemnarodowym.Dotyczytosytuacji,
którewpisanesąwnormalnefunkcjonowaniespołeczeństwa,jakm.in:przestęp-
czośćpospolita,anawetniektóreformyprzestępczościzorganizowanej;lokalne
katastrofyżywiołowe,awarietechniczne;zamieszkispołeczne;imprezysportowe,
uroczystościzwiązanezkultemreligijnym.Teiinnezjawiskawpisująsięwmaterię
szerokopojętegobezpieczeństwa,leczniemogąbyćpostrzeganewkategoriach
bezpieczeństwanarodowego.
Dodalszychrozważańwartozatemprzyjąćnastępującądefnicjębezpie-
czeństwanarodowego:
Bezpieczeństwonarodowe–tonajważniejszawartość25,potrzebanaro-
dowaipriorytetowyceldziałalnościpaństwa,jednostekigrupspołecznych,
ajednocześnieprocesobejmującyróżnorodneśrodki-działania(m.in.:dy-
plomatyczne,ekonomiczne,militarne,kulturowe,specjalne,normatywne,
naukowo-techniczneispołeczne)wdziedziniestosunkówmiędzynarodo-
wychiwewnętrznych,gwarantującetrwałybytirozwój,wtymdziałania
ochronneiobronnemającenacelustworzeniesprzyjającychibezpiecznych
warunkówbytuirozwojunarodowego(państwa),awtymochronęiobronę
państwajakoinstytucjipolitycznejorazochronęjednostekicałegospołe-
czeństwa,ichdóbriśrodowiskanaturalnegoprzedzagrożeniami,które
wznaczącysposóbograniczająjegofunkcjonowanielubgodząwwartości
podlegająceszczególnejochronie.
Jeżelibezpieczeństwonarodowemożnaokreślićjakowartość,potrzebęicel,
wartodokonaćanalizytychpojęć.Dokonującprzegląduróżnychpoglądówistano-
wisk(klasycznych,nowoczesnych)dotyczącychinterpretacji,atakżepraktycznych
zastosowańtychterminów,spotkamysięzczęstymichutożsamianiemizarazem
różnymustalaniemhierarchiiichważności,czyliwzajemnychzależności.Wtym
zagadnieniu,zpunktuwidzeniarozpatrywanejproblematyki,pragnęjedynie
zaprezentowaćstanowisko(tezę),wedlektóregozależnośćmiędzytymitermina-
mibędziemiałanastępującąkolejność:wartości,czyliuświadomioneprzekonanie
opozytywnychcechachdanychrzeczy,zjawisk;potem-potrzeby,jakochęćich
zaspokojenia,iwreszciestałecele,jakoostateczneipożądaneskutkidziałania26.
Wujęciupotocznymwartośćutożsamianajestzcechamiróżnychprzedmio-
tów,charakteryzującymiichużyteczność,jakość,cennośćipiękno.Wartościowy
25Bezpieczeństwojakowartośćmarzeczjasnacharakterzbioruwieluwartościszczegółowych,co
J.Kukułka,defniującbezpieczeństwonarodowe,wyraziłwsłowach:DBezpieczeństwotozjednej
stronypewiensystemwartościstanowiącychojegoistocie[ś]”.J.Kukułka,Bezpieczeństwoawspół-
pracaeuropejska–współzależnośćisprzecznośćinteresów,DSprawyMiędzynarodowe”1982,nr7,s.29.
26Zob.J.Kukułka,Zaspokajaniepotrzebirozwiązywaniekonfliktówwstosunkachmiędzynarodowych,[w:]
Stosunkimiędzynarodowe,geneza,struktura,dynamika,red.nauk.E.Haliżak,R.Kuźniar,Wyd.UW,
Warszawa2000,s.244;L.Krzyżanowski,Podstawynaukoorganizacjiizarządzaniu,Wyd.Naukowe
PWN,Warszawa1994,s.178.