Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
12
MarekAntoniKosmala
miejskie.Wtymczasiedochodzidozasadniczejrewizjinaszychpoglądównarolę
zieleniwmiastachwspółczesnych.Naczołowysuwasięichznaczenieprzyrodni-
czeipozytywneoddziaływanienaklimatmiasta.Zkoleiwostatnimdwudziestole-
ciuodkrywamyznaczeniespołeczneiekonomicznezieleni.Pozytywnywpływna
poprawęzdrowiapublicznego,obniżenieprzemocywrodzinie,rozwójlokalnych
wspólnotispołeczności.
Stosunekczłowiekadozieleniwmiastachodczasównajdawniejszychdo
współczesnychbyłodbiciemstopniaświadomościspołecznej,panującychprądów
ikoncepcjiurbanistycznychorazistotnychdladanejepokiczynnikówurbanistycz-
nych,przedewszystkimprzyrodniczych,militarnychipolityczno-prawnychoraz
komunikacyjnych.
2.ZNACZENIERELIGIJNE/MITYCZNE
Przezwiekiwmiastachniebyłomiejscanazieleń.Itoniebyłowsensiedo-
słownym-fizycznym.Starożytnekulturypowstawaływdeltachwielkichrzek.
Pierwszeosady(miasta)ludzkiepowstałewneolicie(ok.10tys.lattemu)
1
,ale
takżepóźniejbyłytakciasnozbudowane,żealboniemiałyulic(domyprzylegały
dosiebieścianami),albouliczkibyłytakwąskie,żezaledwiepozwalałynaminię-
ciesiędwóchwózków.MiastembezulicbyłonaprzykładÇatalHöyük,położone
wtureckiejAnatolii
2
,natomiastprzykładamistarożytnychmiastogęstejizwartej
zabudowiebyłyodkrytepoIwojnieświatowejwdorzeczuIndusuHarappaiMo-
hendżoDaro
3
.Zwłaszczatodrugiebyłoogromnymjaknaówczesneczasymia-
stem(obwód5km,40tys.mieszkańców).Podobniewyglądałymiastasumeryj-
1
Początkidziejówrozwojumiasttonąwmrokachprzeszłości.Nalokalizacjępierw-
szychosad(wiosekimiast)miaływpływwarunkinaturalne,czyliżyznośćgleby,dostępdo
wodyiodpowiedniklimat.Dlategopierwszemiastapowstawałynaterenachzalewowych
wielkichrzek(Nil,Tygrys,Eufrat,Indus,Ganges,Huang-ho(ŻółtaRzeka),Jangcy-ciang
(DługaRzeka))iwrejonachołagodnymklimacie(Egipt,Mezopotamia,Indie,Chiny).
2
DonajstarszychosadludzkichnależyÇatalHöyük,położonawtureckiejAnatolii.
PochodzionazVIItys.p.n.e.Całaosadatworzyłajakbyjednąbudowlę,ponieważznajdu-
jącesięwniejdomyciasnoprzylegałydosiebie.Braktamulic,acałakomunikacjaodby-
wałasiępodachachdomów,gdzieznajdowałysięrównieżwejściadoposzczególnychdo-
mostw.Miastotozamieszkiwałodo10tys.ludzi.Domystykałysięzsobąścianami
itworzyłyzwartąkonstrukcjępodobnądoPueblo(CywilizacjadolinyIndusu,nd.Wikipe-
dia.WolnaEncyklopedia,<http://pl.wikipedia.org/wiki/Cywilizacja_doliny_Indusu>[do-
stęp:7.07.2008]).
3
WIIItys.p.n.e.wdorzeczuIndusupowstałacywilizacjaHarappaiMohendżoDaro.
Określenietopochodziodnazwstworzonychprzezniądwóchnajwiększychmiast.Mo-
hendżoDarojestjednymznajwiększychmiastcywilizacjiIndusu(CywilizacjadolinyIn-
dusu,nd.Wikipedia.WolnaEncyklopedia,<http://pl.wikipedia.org/wiki/Cywilizacja_doli
ny_Indusu>[dostęp:7.07.2008]).